نقش شبکه های ریلی در توسعه منطقه ای ایران با تاکید بر کریدور ریلی شمال-جنوب

شبکه های حمل ونقل و دسترسی، به ویژه شیوه ی ریلی، یکی از شاخص های اصلی در توسعه منطقه ای می باشد. شبکه های ریلی به عنوان یک زیرساخت راهبردی در مسافت های طولانی، می تواند موجب تقویت ابعاد اقتصادی، اجتماعی، محیطی و فرهنگی شود. روش انجام این مطالعه با توجه به ماهیت آن کیفی و با بررسی مطالعات اسنادی و کتابخانه ای و تکنیک تحلیل ثانویه انجام شده است. این پژوهش نقش کریدور ریلی شمال-جنوب ایران را در توسعه منطقه ای بررسی می کند. نتایج نشان می دهد با وجود اینکه کریدور شمال-جنوب سهم نسبتا پایینی از نظر تراکم زیرساختی ریلی دارد و حدود ۰.۱۰ کیلومتر به ازای هر ۱۰۰ کیلومتر مربع وسعت در ایران است، اما از نظر عملکرد بار یکی از مهم ترین محورهای ریلی کشور محسوب می شود. استان های یزد و هرمزگان سهم بیشتری را نسبت به سایر مناطق به خود اختصاص داده اند. یافته ها نشان دهنده ی وجود رابطه مثبت میان دسترسی پذیری ریلی و عملکرد بار منطقه ای و فرضیه نقش توسعه زیرساخت های ریلی در تقویت رقابت پذیری مناطق را تایید می کند. در مجموع تقویت زیرساخت های ریلی در امتداد کریدور شمال-جنوب می تواند به کاهش هزینه های لجستیک، بهبود دسترسی فضایی و تحقق توسعه منطقه ای در ایران منجر شود. و هم راستاسازی سیاست های حمل ونقل با برنامه های آمایش سرزمین به عنوان یک الزام اساسی برای دستیابی به توسعه پایدار منطقه ای مورد تاکید قرار می گیرد.

کلیدواژه ها:

شبکه های ریلی ، توسعه منطقه ای ، کریدور شمال-جنوب ، گره های لجستیکی ، رقابت پذیری مناطق ایران