ارزیابی و تحلیل اثرات اصلاحات هندسی بهینه در تقاطعات همسطح شهری نسبت به تقاطعات غیر همسطح شهری؛ مطالعه موردی: میدان نماز، الغدیر و قائم اسلامشهر

افزایش وابستگی به خودروی شخصی در شهرهای پیرامونی تهران، به ویژه اسلامشهر، موجب فشار سنگین بر شبکه معابر وارد شده و تقاطعات شهری را به گلوگاه های اصلی ترافیک تبدیل کرده است. پژوهش حاضر با رویکرد تحلیلی–مقایسه ای، سه تقاطع بحرانی اسلامشهر (نماز، الغدیر و قائم) را به عنوان مطالعه موردی انتخاب کرده و کارایی دو گزینه ی اصلاحات هندسی هم سطح و احداث تقاطعات غیرهم سطح را از منظر فنی و اقتصادی بررسی کرده است. داده های ترافیکی از طریق آماربرداری میدانی گردآوری و در محیط نرم افزار Aimsun شبیه سازی شد تا اثر اصلاحات هندسی بر شاخص های عملکردی شامل تاخیر، زمان سفر و سرعت متوسط ارزیابی گردد. نتایج نشان داد اصلاحات هندسی می تواند بسته به شرایط هر تقاطع، کاهش تاخیر تا حدود ۹۶ درصد، کاهش زمان سفر تا ۴۱ درصد و افزایش سرعت متوسط تا ۱۲۰ درصد ایجاد کند. در مقابل، مطالعات جامع حمل ونقل اسلامشهر که سناریوی احداث تقاطعات غیرهم سطح را در افق کوتاه مدت پیشنهاد کرده اند، نشان دادند که این گزینه در سطح کل شبکه موجب کاهش ۲۴ درصدی زمان سفر و افزایش حدود ۵ درصدی سرعت متوسط می شود. تحلیل اقتصادی نیز بیانگر آن است که هزینه اجرای اصلاحات هندسی کسری از هزینه احداث تقاطعات غیرهم سطح بوده است. بر این اساس، اصلاحات هندسی می تواند به عنوان راهکار مرحله اول در مدیریت بحران ترافیک شهری مطرح شود و احداث تقاطعات غیرهم سطح تنها در صورت ناکافی بودن این اقدامات مدنظر قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

اصلاحات هندسی ، تقاطع غیرهم سطح ، مدیریت ترافیک شهری