مروری بر کاربردهای Eye-Tracking در مطالعات حمل و نقل

حواس پرتی راننده یکی از مهم ترین عوامل انسانی موثر بر بروز سوانح جاده ای است و درک سازوکارهای توجه بصری نقش کلیدی در ارتقای ایمنی حمل ونقل ایفا می کند. در سال های اخیر، فناوری ردیابی چشم (Eye Tracking) به عنوان ابزاری عینی و دقیق، امکان تحلیل الگوهای نگاه، سطح هوشیاری و بار شناختی رانندگان را در شرایط مختلف ترافیکی فراهم کرده است. هدف از این مقاله، مرور نظام مند مطالعات انجام شده در زمینه کاربرد ردیابی چشم در مهندسی حمل ونقل با تمرکز بر تحلیل حواس پرتی راننده، ارزیابی زیرساخت های راه و بررسی نقش المان های بصری حاشیه مسیر است. بدین منظور، پژوهش های انجام شده در محیط های شبیه ساز رانندگی و مطالعات میدانی مورد بررسی قرار گرفته و شاخص های کلیدی ردیابی چشم شامل تثبیت ها، مدت نگاه خارج از جاده، توزیع نگاه، قطر مردمک و شاخص های خستگی تحلیل شده اند. نتایج نشان می دهد که ویژگی های طراحی راه، علائم ترافیکی، تبلیغات محیطی و به ویژه المان های احساسی و معنادار حاشیه راه می توانند به طور معناداری الگوهای توجه بصری رانندگان را تغییر داده و سطح ریسک ترافیکی را افزایش دهند. با وجود این، نقش یادبودهای حاشیه راه به عنوان عناصر فرهنگی–احساسی کمتر به صورت کمی و مبتنی بر داده های ردیابی چشم بررسی شده است. این مقاله با شناسایی خلاهای پژوهشی موجود، بر ضرورت انجام مطالعات آینده در زمینه ارزیابی تاثیر یادبودهای حاشیه راه بر حواس پرتی بصری رانندگان و توسعه دستورالعمل های طراحی ایمن مبتنی بر رفتار واقعی کاربران راه تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

ردیابی چشم ، حواس پرتی راننده ، ایمنی ترافیک ، توجه بصری