تدوین و اعتباریابی بسته آموزش مهارت های خودتعیین گری و ارزیابی اثربخشی آن بر سرمایه روانشناختی دانشجویان مبتلا به دیابت نوع ۲

سابقه و هدف: دیابت نوع ۲ با تضعیف انگیزش می تواند سلامت روان دانشجویان را تحت تاثیر قرار دهد؛ لذا هدف مطالعه حاضر تدوین و اعتباریابی بسته آموزش مهارت های خودتعیین گری و تعیین اثربخشی آن بر سرمایه روان شناختی دانشجویان مبتلا به دیابت نوع ۲ بود. مواد و روش ها: مطالعه حاضر از نظر رویکرد، پژوهشی آمیخته (کیفی-کمی) از نوع اکتشافی-تبیینی بود.  در مرحله کیفی، بسته آموزش مهارت های خودتعیین گری ویژه دانشجویان مبتلا به دیابت نوع ۲ تدوین شد. پس از تایید روایی محتوایی و اعتبار بسته، نسخه نهایی شامل ۱۲ جلسه ۹۰ دقیقه ای آماده شد. در مرحله کمی، اثربخشی بسته بر سرمایه روان شناختی با طرح نیمه آزمایشی پیش آزمون، پس آزمون و پیگیری دوماهه با گروه کنترل بررسی شد. نمونه گیری به صورت هدفمند انجام شد و ۴۰ دانشجو پس از احراز ملاک های ورود، در دو گروه آزمایش و کنترل قرار گرفتند. ابزار جمع آوری داده ها پرسشنامه سرمایه روان شناختی Luthans بود. تحلیل داده ها با آزمون واریانس با اندازه گیری مکرر در نرم افزار SPSS-۲۶ انجام شد. یافته ها: نتایج نشان داد که میانگین، سرمایه روان شناختی در گروه آزمایش از پیش آزمون به پس آزمون افزایش معناداری داشته و این افزایش در دوره پیگیری نیز حفظ شده است. اثر اصلی زمان معنادار بود( ۸۲/ ۱۴= (۹۶/۲)F، ۰۰۱/۰>P،۲۷/۰ ղ۲ =) و اثر متقابل زمان×گروه نیز معنادار گزارش شد(۴۵/۱۷=(۹۶/۲)F،۰۰۱/۰>P، ۲۷/۰ = ղ۲) ؛ در حالی که در گروه کنترل تغییر معناداری مشاهده نشد. همچنین روایی محتوایی بسته آموزشی مطلوب بود؛ به گونه ای که مقادیر CVR جلسات بین ۸۱/۰ تا ۹۰/۰ و میانگین CVI برابر با ۹۰/۰ محاسبه شد که بیانگر روایی صوری و محتوایی مناسب بسته آموزشی بود. نتیجه گیری: آموزش مبتنی بر نظریه خودتعیین گری به بهبود معنادار سرمایه روان شناختی دانشجویان مبتلا به دیابت نوع ۲ منجر شد و پایداری نسبی این اثرات تا مرحله پیگیری حفظ گردید. این رویکرد می تواند در ارتقای منابع روان شناختی و سازگاری تحصیلی دانشجویان دارای بیماری مزمن مورد استفاده قرار گیرد.