کاربرد ابزارهای هوش مصنوعی در شخصی سازی فرایند یادگیری در محیط های آموزشی

هدف این مقاله تبیین کاربرد ابزارهای هوش مصنوعی در شخصی سازی فرایند یادگیری در محیط های آموزشی است. با گسترش سامانه های یادگیری الکترونیکی و تولید حجم زیادی از داده های آموزشی امکان تحلیل دقیق رفتار و عملکرد فراگیران فراهم شده و زمینه ارائه تجربه های یادگیری متناسب با ویژگی های فردی آنان مهیا گردیده است. در این مقاله ابتدا مفهوم یادگیری شخصی سازی شده و ابعاد آن در چارچوب رویکردهای داده محور توضیح داده می شود، سپس انواع اصلی ابزارهای هوش مصنوعی نظیر سامانه های آموزش هوشمند، پلتفرم های یادگیری تطبیقی، سامانه های توصیه گر آموزشی و ربات های گفت وگوی آموزشی معرفی می گردند. در ادامه مهمترین کارکردهای این ابزارها در تنظیم محتوا، سطح دشواری، بازخورد و مسیر یادگیری فراگیران تشریح و شواهد گزارش شده در پژوهش های پیشین مرور می شود. بررسی ها نشان می دهد که استفاده آگاهانه و هدفمند از ابزارهای هوش مصنوعی می تواند به افزایش انگیزه، مشارکت و پیشرفت تحصیلی یادگیرندگان منجر شود اما در عین حال توجه جدی به ملاحظات اخلاقی، حریم خصوصی داده ها، سوگیری الگوریتمی و ضرورت حفظ و بازتعریف نقش معلم در فرایند یاددهی- یادگیری را ایجاب می کند.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، یادگیری شخصی سازی شده ، یادگیری تطبیقی ، سامانه آموزش هوشمند ، سامانه توصیه گر آموزشی ، یادگیری الکترونیکی