سوگیری های شناختی در عصر هوش مصنوعی تهدیدی پنهان برای تفکر انتقادی در آموزش عالی

این مقاله با رویکردی مروری تحلیلی به بررسی نقش سوگیریهای شناختی به عنوان یکی از موانع محوری بر سر راه تفکر انتقادی در آموزش عالی به ویژه در مواجهه با هوش مصنوعی می پردازد. با اتکا به ادبیات کلاسیک روان شناسی شناختی و اقتصاد رفتاری و در ادامه چهارچوب مفهومی تفکر انتقادی چند سوگیری مهم با پیامدهای مستقیم برای تصمیم گیری دانشگاهیان در تعامل با سامانه های هوشمند انتخاب و تحلیل می شوند. تحلیل ها نشان می دهد که این سوگیری ها به طور نظام مند می توانند قضاوت اساتید، دانشجویان و مدیران را در ارزیابی داده ها، تفسیر خروجی مدل های هوش مصنوعی و تصمیم گیری آموزشی و پژوهشی منحرف کنند. در ادامه ضمن تبیین نسبت این سوگیری ها با مولفه های تفکر انتقادی دلالت هایی برای طراحی مداخلات آموزشی از جمله آموزش آگاه سازی سوگیری ها، استفاده تعاملی از ابزارهای هوشمند و گنجاندن سواد سوگیری های شناختی در سرفصل های دروس تفکر نقاد در آموزش عالی پیشنهاد می شود.

کلیدواژه ها:

سوگیری ، شناختی ، تفکر انتقادی ، هوش مصنوعی ، آموزش عالی ، تصمیم گیری