پاسخ های حافظ و کارلوس کاستاندا به مساله معناباختگی زندگی

یکی از مهم ترین دغدغه های انسان معاصر، سرگردانی در برهوت بی معنایی است. نیهیلیسم فراگیر، شور و گرمای زندگی را به ملال و سردی تبدیل کرده است. مساله کانونی این پژوهش که با روش توصیفی – تحلیلی تقریر شده است، تحلیل مقایسه ای راهکارهای حافظ(۷۹۲-۷۲۷ ه.ق) و کاستاندا(۱۹۹۸-۱۹۲۵) برای برون رفت از بحران بی معنایی است. نتایج تحقیق نشان می دهد که حافظ با علم و باور به ناپایداری و نامنصفانه بودن هستی، وجود رنج در زندگی، امیدواری و مرگ آگاهی در حوزه نظر، کاربست عشق، رندی و گذران خوش در حیطه عمل را به عنوان درمان پیشنهاد می دهد. کاستاندا اسارت ذهن در قالب های تکراری را عامل اصلی بی معنایی دانسته و برای مقابله با این بحران، سکوت درونی، مرگ آگاهی و پذیرش هستی را ارائه کرده است. تاکید هر دو بر دوری از حاق واقعیت هستی و زیستن متوهمانه به عنوان اصلی ترین علت بی معنایی است. سکوت درونی و رسیدن به نگاهی نو در آموزه های کاستاندا با ویژگی های رند عاشق حافظ همسان است. پذیرش هستی در اندیشه کاستاندا با فهم گل زندگی از نظر حافظ که لاجرم خار دارد و پذیرش بدون ناله قسمت سرنوشت، یکسان است. هر دو بر مرگ آگاهی و مواجهه مستقیم با مرگ برای دریدن پرده پندار تاکید داشته اند.

کلیدواژه ها:

بحران بی معنایی ، عرفان ، معنویت مدرن ، حافظ ، کارلوس کاستاندا