اثر بخشی آموزش ذهن آگاهی در پرخاشگری و اهمال کاری دانش آموزان پسر دوره اول متوسطه ناحیه دو تبریز

پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر آموزش ذهن آگاهی بر کاهش پرخاشگری و اهمال کاری تحصیلی در دانش آموزان پسر دوره اول متوسطه ناحیه دو شهر تبریز انجام شد. این مطالعه به روش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل صورت گرفت. جامعه آماری شامل کلیه دانش آموزان پسر دوره اول متوسطه ناحیه دو تبریز در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۳ بود که تعداد کل آنها ۳۰۸۸ نفر بود. از میان آنها با استفاده از روش نمونه گیری خوشه ای چند مرحله ای، تعداد ۳۰ نفر انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل هر گروه ۱۵ نفر گمارده شدند. ابزارهای گردآوری داده ها شامل پرسشنامه پرخاشگری باس و پری (۱۹۹۲) و پرسشنامه اهمال کاری تحصیلی سولومون و رائبلوم (۱۹۸۴) بود. گروه آزمایش طی ۸ جلسه ۹۰ دقیقه ای تحت آموزش ذهن آگاهی قرار گرفت. داده ها با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس چند متغیری تجزیه و تحلیل شدند. نتایج تحلیل کوواریانس چند متغیری نشان داد بین گروه آزمایش و کنترل از نظر مولفه های پرخاشگری تفاوت معناداری وجود دارد (۰/۷۵ اندازه اثر، ۰/۰۰۱ذهن آگاهی باعث کاهش معنادار خشم، فیزیکی، خشم کلامی و خصومت در گروه آزمایش شد. همچنین نتایج تحلیل کوواریانس یک راهه نشان داد میزان اهمال کاری تحصیلی در گروه آزمایش به طور معناداری کاهش یافته است (۰/۷۱ اندازه اثر، ۰/۰۰۱>p). یافته های پژوهش حاضر نشان داد آموزش ذهن آگاهی می تواند به عنوان یک مداخله کارآمد در کاهش پرخاشگری و اهمال کاری تحصیلی دانش آموزان مورد استفاده قرار گیرد. لذا مدارس با طراحی برنامه های آموزشی مبتنی بر ذهن آگاهی زمینه ارتقای بهزیستی روانشناختی و بهبود عملکرد تحصیلی دانش آموزان را فراهم کنند.

کلیدواژه ها:

پرخاشگری ، اهمال کاری تحصیلی ، ذهن آگاهی ، دانش آموزان پسر ، متوسطه اول