نقش شهرداری ها در پرورش نوآوری اجتماعی برای حل مسائل شهری

در دهه های اخیر، گسترش چالش های پیچیده شهری در زمینه هایی چون فقر شهری، نابرابری فضایی، بیکاری و کاهش کیفیت محیط زیست، ضرورت عبور از رویکردهای سنتی مدیریت شهری را آشکار کرده است. در این میان، مفهوم «نوآوری اجتماعی» به عنوان فرآیندی جمعی برای خلق راه حل های نوین با مشارکت جامعه محلی، جایگاه برجسته ای در ادبیات توسعه شهری یافته است (Moulaert et al., ۲۰۱۳). شهرداری ها در مقام نهادهای عمومی محلی که در تماس مستقیم با شهروندان هستند، می توانند به عنوان بستر اصلی برای شکل دهی، حمایت و گسترش نوآوری های اجتماعی ایفای نقش کنند. هدف این مقاله، واکاوی نقش ساختارهای نهادی و سیاستی شهرداری ها در پرورش نوآوری اجتماعی با تاکید بر تجربه های بین المللی و زمینه ی ایران است. از نظر روش شناسی، پژوهش حاضر از نوع تحلیلی تطبیقی و مبتنی بر مرور نظام مند ادبیات و تحلیل اسنادی است. یافته ها نشان می دهد که موفقیت شهرداری ها در پرورش نوآوری اجتماعی نه تنها به منابع مالی و فنی آنها، بلکه به ظرفیت شبکه سازی میان بخشی، رویکرد مشارکتی، و توان حاکمیتی در تسهیل همکاری های مدنی وابسته است. نتیجه نهایی بر این نکته تاکید دارد که شهرداری کارآمد در عصر نوآوری اجتماعی، باید از الگوی «ارائه کننده ی خدمات» به «توانمندساز جمعی نوآوری» تغییر نقش دهد (Evers & Ewert, ۲۰۱۵؛ رضوی و همکاران، ۱۴۰۱). این تغییر مستلزم بازتعریف رابطه ی میان دولت محلی، جامعه مدنی و بخش خصوصی در قالب حکمرانی مشارکتی است.

کلیدواژه ها:

شهرداری ، نوآوری اجتماعی ، حکمرانی شهری ، مشارکت مدنی ، سیاست گذاری شهری