تاثیر نانوذرات دی اکسید تیتانیوم و نانولوله کربن بر خصوصیات فیزیولوژی گیاه رزماری تحت شرایط تنش خشکی

خشکی از مهمترین تنش های محیطی است که با ایجاد اختلال در رشد و متابولیسم گیاهان، عملکرد محصولات کشاورزی را به شدت محدود می کند. گیاهان در مواجهه با این استرس طیفی از تغییرات مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی از جمله کاهش سطح برگ، تغییر در تعرق، فتوسنتز و تولید متابولیت های ثانویه را تجربه می کنند. در سال های اخیر به کارگیری نانوذره به عنوان رویکردی نوین برای افزایش مقاومت گیاهان در شرایط تنش خشکی مطرح شده است. در این پژوهش اثر دو نوع نانوذره نانوذرات دی اکسید تیتانیوم و نانولوله های کربنی بر شاخص های فیزیولوژیکی گیاه دارویی رزماری تحت شرایط تنش خشکی بررسی شد. آزمایش به صورت فاکتوریل بر پایه طرح کاملا تصادفی و با پنج تکرار در گلدان اجرا گردید و تیمارها شامل پنج غلظت مختلف از هر نانوذره (۰، ۳۰، ۶۰، ۹۰ و ۱۲۰ میلی گرم در لیتر در دو سطح آبیاری ۵۰ درصد و ۱۰۰ درصد نیاز آبی) بودند. در بررسی صفات فیزیولوژیکی نیز تنش خشکی تاثیر معنی داری بر DPPH، فلاونوئید و فنل در سطح ۱ درصد و کلروفیل های a در سطح ۵ درصد داشت. نانوذرات به تنهایی نیز تاثیر معنی داری بر DPPH، فلاونوئید، کلروفیل های b و پرولین (در سطح ۱ درصد) گذاشت. تاثیر متقابل تنش خشکی و نانوذرات نیز فقط بر کلروفیل های b و کاروتنوئید (در سطح ۵ درصد) و فنل و پرولین در سطح ۱ درصد معنی دار بود. همچنین می توان نتیجه گرفت که کاربرد غلظت ۱۲۰ میلی گرم در لیتر نانوذره دی اکسید تیتانیوم و غلظت ۱۲۰ میلی گرم در لیتر نانولوله کربنی توانست اثرات تنش خشکی را تعدیل کند و شاخص ها را افزایش دهد.

کلیدواژه ها:

تنش خشکی ، نانوذرات ، رزماری ، خصوصیات فیزیولوژی ، دی اکسید تیتانیوم ، نانولوله کربن