بررسی نقش برانگیختگی انگیزشی بر تاب آوری روانی از منظر روان شناسی اجتماعی

هدف پژوهش حاضر بررسی نقش برانگیختگی انگیزشی در پیش بینی تاب آوری روانی از منظر روان شناسی اجتماعی بود. تاب آوری به عنوان سازه ای مهم در سازگاری با فشارهای روانی، تحت تاثیر عوامل فردی و اجتماعی قرار دارد و انگیزش یکی از مولفه های اساسی در تبیین واکنش انسان نسبت به موقعیت های استرس زا محسوب می شود. جامعه مورد مطالعه شامل افراد بالای ۱۸ سال تهرانی بود که ۱۰۰ نفر از آنان به صورت تصادفی انتخاب شدند. برای سنجش متغیرها از پرسش نامه برانگیختگی هارمون-جونز و مقیاس تاب آوری کانر و دیویدسون استفاده شد. تحلیل یافته ها نشان داد افرادی که سطح بالاتری از برانگیختگی، به ویژه انگیختگی فعال ساز دارند، از تاب آوری بیشتری برخوردارند و در مواجهه با تنیدگی، انرژی بیشتری برای مقابله نشان می دهند و سریع تر به حالت تعادل بازمی گردند. از منظر اجتماعی-شناختی، انگیزش نه تنها یک ویژگی فردی، بلکه سازه ای وابسته به کیفیت تعاملات محیطی تلقی می شود. چارچوب های نظری همچون نظریه انتظار-ارزش، نظریه خودتعیین گری و نظریه خودکارآمدی نقش انگیزش را در ارتقای شایستگی، کنترل پذیری و ارزش گذاری تکلیف توضیح می دهند. بر اساس یافته های پژوهش، تقویت انگیزش درونی، ادراک شایستگی و حمایت اجتماعی می تواند تاب آوری روانی را افزایش دهد. ازاین رو، طراحی برنامه های آموزشی و مداخله ای مبتنی بر بهبود فرآیندهای انگیزشی می تواند در ارتقای توان سازگاری افراد در شرایط فشار روانی موثر باشد. در مجموع، نتایج حاضر اهمیت بررسی فرایندهای انگیزشی را در کنار عوامل هیجانی و اجتماعی در تحلیل تاب آوری روان شناختی برجسته می سازد.

کلیدواژه ها:

برانگیختگی انگیزشی ، تاب آوری روانی ، رویکرد اجتماعی-شناختی ، خودکارآمدی ، انگیزش درونی