تبیین کیفیت طراحی شهری در منظر شهری اکولوژیک با رویکرد برنامه ریزی طراحی محور (مطالعه موردی: منطقه ۲ کلان شهر تهران)

توسعه پایدار شهری نیازمند رویکردهایی است که تعادل میان کارکردهای زیست محیطی، اجتماعی و کالبدی محیط مصنوع را برقرار سازد. منظر شهری اکولوژیک به عنوان چارچوبی نوین، بر ادغام عناصر طبیعی و ساخت وساز در راستای افزایش تاب آوری و کیفیت زندگی تاکید دارد. هدف این پژوهش، تبیین کیفیت طراحی شهری در فضاهای نمونه منطقه ۲ کلان شهر تهران با استفاده از اصول منظر اکولوژیک و اتخاذ رویکرد برنامه ریزی طراحی محور است. در این راستا، ابتدا مولفه های کیفی طراحی شهری مبتنی بر معیارهای اکولوژیک شناسایی شده و سپس میزان انطباق وضعیت موجود منطقه با این معیارها مورد ارزیابی قرار گرفت. روش تحقیق ترکیبی بوده و شامل تحلیل اسنادی، پیمایش میدانی و استفاده از مدل های ارزیابی چندمعیاره می باشد. یافته های تحقیق نشان داد که اگرچه زیرساخت های فیزیکی منطقه مناسب هستند، اما ادغام ناکافی عناصر سبز، پایداری اکولوژیک و اتصال پذیری منظر، منجر به کاهش کیفیت ادراکی و عملکردی طراحی شهری گردیده است. پیشنهاد می شود با به کارگیری مدل های برنامه ریزی طراحی محور، راهبردهایی برای ارتقاء شبکه سبز شهری، افزایش تنوع زیستی و تقویت حس مکان با لحاظ کردن پتانسیل های اکولوژیک منطقه تدوین و اجرا گردد تا کیفیت طراحی شهری به سطح مطلوب تری دست یابد.

کلیدواژه ها:

کیفیت طراحی شهری ، منظر شهری اکولوژیک ، برنامه ریزی طراحی محور ، تاب آوری شهری ، منطقه ۲ تهران