نقش میانجی حمایت اجتماعی ادراک شده و احساس کنترل در ارتباط بین مشارکت اجتماعی و رضایت از زندگی سالمندان

هدف: هدف این پژوهش، تبیین و مدل سازی روابط ساختاری میان مشارکت اجتماعی، حمایت اجتماعی ادراک شده و احساس کنترل با رضایت از زندگی در سالمندان شهر تهران بود تا نقش های میانجی دو سازه اخیر به دقت مورد ارزیابی قرار گیرند. روش شناسی: طرح تحقیق کاربردی و از نوع همبستگی (مدل سازی معادلات ساختاری و تحلیل مسیر) بود. جامعه آماری شامل سالمندان شهر تهران بوده و نمونه گیری به روش تصادفی خوشه ای چندمرحله ای انجام شد. ابزارهای اندازه گیری شامل مقیاس های استاندارد متغیرهای پژوهش بودند. اعتبار مدل اندازه گیری بر اساس شاخص های روان سنجی بالا تایید شد: آلفای کرونباخ و پایایی ترکیبی (CR) بالاتر از و میانگین واریانس استخراج شده (AVE) بالاتر از نشان دهنده پایایی و روایی همگرای قوی سازه ها بود. یافته ها: نتایج تحلیل مسیر نشان دهنده یک مدل ساختاری معنادار بود: احساس کنترل با قوی ترین ضریب مسیر، بهترین پیش بین مثبت رضایت از زندگی است (). حمایت اجتماعی ادراک شده به طور مثبت با رضایت از زندگی () و احساس کنترل () در ارتباط است. مشارکت اجتماعی با رضایت از زندگی () و احساس کنترل () دارای رابطه مستقیم منفی و معنادار (هرچند با ضریب پایین) بود. نقش های میانجیگری کامل و جزئی حمایت اجتماعی ادراک شده و احساس کنترل در ارتباط بین متغیرها تایید شد. نتیجه گیری: بر خلاف پیش بینی نظریه های فعالیت، اثر مستقیم مشارکت اجتماعی بر رضایت از زندگی در این جامعه منفی است. این امر حاکی از آن است که کیفیت، اختیاری بودن و لذت بخش بودن مشارکت، عاملی تعیین کننده تر از صرف حضور است. مداخلات باید بر تقویت حس عاملیت و شبکه حمایتی کارآمد متمرکز شوند.

کلیدواژه ها:

حمایت اجتماعی ادراک شده ، احساس کنترل ، مشارکت اجتماعی ، رضایت از زندگی ، تحلیل مسیر ، سالمندی