تحلیل نقش ساختارهای آموزشی، پژوهشی و فرهنگی در تقویت قدرت ملی و تاثیر آن بر سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران: یک مطالعه مروری نظام مند

ساختارهای آموزشی، پژوهشی و فرهنگی در هر کشور از مهم ترین مولفه های شکل دهنده قدرت ملی و جهت دهنده سیاست خارجی محسوب می شوند. در ایران نیز این ساختارها نقش بنیادینی در تولید دانش، ارتقای سرمایه انسانی و تقویت قدرت نرم دارند. مسئله اصلی پژوهش حاضر بررسی این است که چگونه توسعه و کارآمدی این ساختارها می تواند به افزایش قدرت ملی جمهوری اسلامی ایران و تاثیرگذاری بیشتر آن در روابط خارجی منجر شود.این مطالعه با رویکرد مرور نظام مند و تحلیل محتوای منابع علمی، اسناد بین المللی و گزارش های معتبر انجام شده است. متغیر مستقل پژوهش، ساختارهای آموزشی، پژوهشی و فرهنگی و متغیر وابسته، تقویت قدرت ملی و سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران است. سوال اصلی تحقیق عبارت است از: ساختارهای آموزشی، پژوهشی و فرهنگی چگونه و تا چه میزان بر قدرت ملی و جهت گیری سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران تاثیر می گذارند؟یافته های پژوهش نشان می دهد که توسعه زیرساخت های آموزشی و پژوهشی به شکل مستقیم موجب افزایش سرمایه انسانی و قدرت علمی کشور شده و از طریق تقویت دیپلماسی علمی، جایگاه بین المللی ایران را ارتقا می دهد. همچنین ظرفیت های فرهنگی و تمدنی ایران در افزایش قدرت نرم، بهبود تصویر جهانی و تقویت روابط خارجی تاثیر چشمگیری دارند. در مجموع، مرور ادبیات نشان می دهد که این سه حوزه به عنوان پشتوانه های راهبردی، نقش تعیین کننده ای در افزایش قدرت ملی و تاثیرگذاری سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران ایفا می کنند.

کلیدواژه ها:

قدرت ملی ، دیپلماسی علمی ، ساختارهای آموزشی ، سیاست خارجی ایران ، فرهنگ و هویت ملی