تدوین مدل تبیین"رفتار غیراخلاقی سازمان یار " در شرکت های دولتی

یکی از چالش­های شرکت­های دولتی در ایران، بروز و شیوع رفتارهای غیراخلاقی است. اخیرا نوع جدیدی از این رفتارها تحت عنوان رفتار غیراخلاقی سازمان­یار مطرح شده است که با هدف انتفاع سازمان و کارکنان آن انجام می شود. پیرامون رفتارهای غیراخلاقی، نظریات و مدل­های گوناگونی وجود دارد، اما این­گونه به نظر می­رسد از پیشران­ها، مولفه­ها و راهکارهای مقابله با رفتار غیراخلاقی سازمان­یار در شرکت­های دولتی کم­تر بحث شده است. هدف غایی پژوهش، ارائه مدل تبیین رفتار غیراخلاقی سازمان­یار در شرکت­های دولتی می باشد. پژوهش صبغه کیفی دارد. با بهره گیری از روش تحلیل مضمون کدها شناسایی و متعاقب آن، مضامین پایه و سازنده مفهوم پژوهش دسته­بندی شد. پرسش­شوندگان از میان مدیران شرکت­های دولتی و متخصصان آکادمیک رفتار سازمانی می­باشند که با استفاده از روش نمونه­گیری هدف مند قضاوتی و گلوله برفی و ابزار مصاحبه داده­های پژوهش جمع آوری شد. به این منظور، ۱۵ مصاحبه انجام شد و اشباع نظری از مصاحبه چهازدهم بود. یافته­های پژوهش حاکی از شناسایی ۱۲۵۹ کد اولیه ، ۱۲۴ مضمون پایه و ۳۲ مضمون سازنده و ۶ مضمون فراگیر بود. نتایج تحقیق نشان داد رفتار غیراخلاقی سازمان­یار از ۳ مولفه شامل سوءاستفاده جانی، سوءاستفاده مالی و سوءاستفاده اطلاعاتی تشکیل شده و عوامل کلیدی تاثیرگذار درقالب سه دسته عوامل تاثیرگذار مستقیم، میانجی و تعدیل­گر می­باشند. همچنین پیامدهای ناشی از بروز این رفتار شناسایی و راهبرهای مقابله با آن نیز ارائه شد که درقالب مدل تبیین رفتار غیراخلاقی سازمان­یار در شرکت­های دولتی ارائه شد.

کلیدواژه ها:

رفتار غیراخلاقی سازمان یار ، مدیریت رفتار سازمانی ، شرکت های دولتی ، تحلیل مضمون