سطح بندی شاخص های ارزیابی توسعه مکانیزاسیون کشاورزی در عملیات زراعی محصولات عمده ایران

با توجه به اهمیت مکانیزاسیون کشاورزی در افزایش بهره وری، کاهش هزینه ها و تسریع عملیات زراعی، این پژوهش با هدف سطح بندی توسعه شاخص های ارزیابی مکانیزاسیون کشاورزی در عملیات زراعی محصولات عمده در ایران انجام شده است. در گام نخست، شاخص های کلیدی مکانیزاسیون کشاورزی با مرور منابع و نظرات خبرگان شناسایی شدند. سپس با استفاده از روش تحلیل سلسله مراتبی فازی (FAHP)، به شاخص ها وزن داده شد. به منظور سطح بندی استان های مختلف کشور از نظر توسعه شاخص های مکانیزاسیون کشاورزی، از روش تصمیم گیری چندمعیاره TOPSIS بهره گرفته شد و در ادامه با استفاده از نرم افزار GIS از نتایج حاصل از رتبه بندی مدل TOPSIS به منظور نمایش پراکندگی جغرافیایی سطح شاخص های مکانیزاسیون کشاورزی استفاده شد. داده ها از منابع رسمی مانند وزارت جهاد کشاورزی، مرکز آمار ایران و نظرسنجی های تخصصی گردآوری شدند. نتایج نشان می دهد که میان استان های مختلف تفاوت معناداری در سطح مکانیزاسیون وجود دارد و برخی شاخص ها مانند ضریب مکانیزاسیون و تراکم ماشین ها تاثیر بسزایی در تعیین رتبه نهایی دارند. یافته های این تحقیق می تواند به سیاست گذاران در جهت تخصیص منابع و ارتقاء بهره وری مکانیزاسیون کشاورزی کمک نماید.

کلیدواژه ها:

ضریب مکانیزاسیون ، تراکم ماشین ها ، میزان مصرف سوخت ، هزینه مکانیزاسیون در واحد سطح ، بهره وری نیروی انسانی ، زمان انجام عملیات