بهینه سازی مصرف کود در مزارع چغندرقند با روش تشخیص چندگانه عناصر غذایی (CND): نتایج یک مطالعه دو ساله

استفاده از روش تشخیص چندگانه عناصر غذایی (CND-clr) روش مفیدی برای ارزیابی وضعیت عناصرغذایی چغندرقند است. هدف از این تحقیق ارزیابی و بهینه سازی وضعیت تغذیه­ای چغندرقند به مدت دو سال زراعی در استان خراسان رضوی با روش CND-clr است. در سال اول ۳۰ مزرعه و در سال دوم ۳۱ مزرعه با دامنه متفاوتی از خصوصیات خاک، انتخاب گردید. در سال های اول و دوم، نمونه برداری از برگ ها برای تعیین غلظت عناصر غذایی انجام شد. در این پژوهش گروه عملکرد زیاد در مزارع چغندرقند، با استفاده از روش CND از طریق ریاضی، آماری و کاربرد تابع تجمعی متمایز گردید. نتایج حاصل از تجزیه خاک در استان خراسان رضوی نشان داد که ۶۷، ۵/۵۲، ۸۲، ۶۲، ۵۹ و ۵۳% مزارع به ترتیب دچار کمبود فسفر، پتاسیم، آهن، منگنز، روی و مس در خاک بودند. میانگین عملکرد در کل مزارع ۵/۵۸ تن بر هکتار بود و عملکرد حد واسط ۹/۷۰ تن در هکتار به عنوان معیار تفکیک مزارع با وضعیت تغذیه ای مطلوب و نامطلوب استفاده شد. بر اساس میانگین شاخص­های CND، ۲۷/%۵۴ مزارع این استان در وضعیت متعادل تغذیه ای و ۴۳/۴۵% آن در وضعیت نامتعادل قرار دارند. محدود کننده ترین عناصرغذایی پرمصرف در مزارع با عملکرد پایین فسفر (۴۹%) و پتاسیم (۴۴%) و برای عناصر غذایی کم­مصرف مربوط به مس (۲۹%) و منگنز (۲۲%) بود. بنابراین به منظور افزایش عملکرد و بهبود کیفیت محصول چغندرقند بایستی توجه ویژه ای به کوددهی پتاسیم، فسفر، مس در این مزارع شود. وضعیت نامتعادل تغذیه­ای مزارع شامل ۵۰% کمبود و ۵۰% بیش بود عناصر غذایی بود. روش CND با درنظر گرفتن وضعیت تغذیه ای متعادل و نامتعادل و همچنین بیش بود و کمبود عناصر غذایی، ضمن توصیه کودی مناسب از هدررفت کود و منابع مالی نیز جلوگیری می کند.

کلیدواژه ها:

تجزیه گیاه ، چغندرقند ، CND-clr