مروری بر اهداف، برنامه ها و پیشرفت های اصلاح پایه های رویشی درخت سیب در ایران

تولید ارقام و پایه ­های جدید محصولات باغبانی با استفاده از روش­های مختلف اصلاحی شامل شناسایی و جمع آوری ژنوتیپ­ های بومی پرمحصول و باکیفیت، دورگ­گیری های هدفمند، و همچنین بررسی سازگاری ارقام تجاری آنها امکان پذیر است. استفاده از ارقام و پایه­ های جدید سازگار با اقلیم یک منطقه، نقش مهمی را در افزایش کمی و کیفیت محصول ایفا می کند. بر این اساس، برنامه اصلاح پایه های رویشی سیب در ایران از سال ۱۳۸۴ آغاز شده است. در این برنامه، ضمن شناسایی و جمع آوری بررسی پایه­های بومی آزایش اصفهان، مربایی مشهد، گمی آلماسی و سیب­گل، سازگاری پایه­ های رویشی تجاری سیب نیز ارزیابی شدند. صفات مهم درگزینش پایه ­های سیب، شامل قابلیت تکثیر رویشی، استقرار مناسب در خاک، زودباردهی، عملکرد میوه مناسب درختان پیوندی، تحمل به تنش­های زنده و غیرزنده از جمله بیماری پوسیدگی طوقه و ریشه، بیماری آتشک، تحمل به آفت شته مومی، تحمل به تنش خشکی و میزان آهک فعال بالا در خاک بوده است. همچنین انجام دورگ گیری­های هدفمند بین پایه های رویشی بومی و پایه­ های رویشی تجاری، از دیگر فعالیت های انجام شده در برنامه اصلاح پایه های سیب در ایران بوده است. نتاج حاصل از دورگ گیری ها وگرده افشانی آزاد والدین، به لحاظ صفات مهم در گزینش پایه ­های رویشی، غربال شده و پایه­ های امیدبخش سیب در دست معرفی می باشند.

کلیدواژه ها:

سیب ، مقاومت به پوسیدگی فیتوفترائی ، مقاومت به آتشک ، شته مومی ، تحمل به تنش خشکی