رابطه ی سبک دلبستگی و کیفیت روابط عاطفی در بزرگسالی

سبک دلبستگی به عنوان یکی از بنیادی ترین سازه های روان شناسی رشد و شخصیت، نقش تعیین کننده ای در شکل گیری و کیفیت روابط عاطفی بزرگسالان دارد. نظریه دلبستگی که نخستین بار توسط بالبی مطرح شد، بیان می کند که تجربیات اولیه تعامل با مراقبان، الگوهای درونی کاری را شکل می دهد که بعدها در روابط عاطفی تکرار می شود. یافته های پژوهشی نشان می دهد که سبک های دلبستگی ایمن، اجتنابی و دوسوگرا هر یک الگوهای متفاوتی در تنظیم هیجان، اعتماد، تعهد، حل تعارض و رضایت رابطه ایجاد می کنند. افراد دارای دلبستگی ایمن معمولا در روابط خود احساس اعتماد، صمیمیت و ثبات بیشتری تجربه می کنند، در حالی که دلبستگی اجتنابی با فاصله گیری هیجانی، ترس از صمیمیت و دشواری در بیان نیازهای عاطفی مرتبط است. از سوی دیگر، سبک دلبستگی دوسوگرا اغلب با وابستگی هیجانی، اضطراب نسبت به طرد و نوسانات عاطفی همراه می باشد. پژوهش های انجام شده در ایران نیز نشان می دهد که سبک دلبستگی نقش مهمی در سازگاری زناشویی، حل تعارض و رضایت رابطه ایفا می کند و عوامل فرهنگی از جمله ساختار خانواده و سبک های فرزندپروری می توانند الگوهای دلبستگی را تحت تاثیر قرار دهند. این مقاله مروری تلاش می کند با تحلیل پژوهش های داخلی و خارجی، نقش سبک های دلبستگی را در کیفیت روابط عاطفی در بزرگسالی بررسی کند و سازوکارهای شناختی–هیجانی مرتبط با آن را توضیح دهد. فهم عمیق این سازه می تواند در بهبود مداخلات روان درمانی، آموزش مهارت های ارتباطی و ارتقای کیفیت روابط زوجین مفید باشد.

کلیدواژه ها:

دلبستگی ، روابط عاطفی ، بزرگسالی ، رضایت زناشویی ، تنظیم هیجان ، الگوهای درونی کارکرد