طراحی الگوی مدیریت مشارکتی در مدارس تراز شهر خرم آباد: یک نظریه داده بنیاد

پژوهش حاضر با هدف طراحی الگوی مدیریت مشارکتی در مدارس تراز شهر خرم آباد در سال تحصیلی ۱۴۰۳-۱۴۰۴ و با رویکرد کیفی و روش نظریه پردازی داده بنیاد انجام شده است. با توجه به نقش محوری مشارکت در ارتقاء عملکرد آموزشی و مدیریتی مدارس، این مطالعه بر آن است تا الگویی بومی و کارآمد برای مدیریت مشارکتی از منظر مدیران مدارس تراز ارائه دهد. داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۱۵ نفر از مدیران منتخب، با استفاده از روش نمونه گیری هدفمند و گلوله برفی، گردآوری و با رویکرد کدگذاری سه مرحله ای اشتراوس و کوربین تحلیل شدند. تحلیل داده ها به استخراج شش مقوله اصلی شامل: رهبری تسهیل گر، اعتماد سازمانی، فرهنگ مشارکتی، ساختار منعطف، انگیزش درونی و نظام مندسازی مشارکت منجر شد. این مقولات در قالب الگویی مفهومی سازمان دهی گردیدند که بیانگر تعامل بین عوامل علی، زمینه ای، مداخله گر، راهبردها و پیامدهای مدیریت مشارکتی است. الگوی نهایی با بهره گیری از نظرات خبرگان آموزشی مورد اعتبارسنجی قرار گرفت و اعتبار آن تایید شد. یافته ها می توانند در راستای توانمندسازی مدیران مدارس و نهادینه سازی مشارکت اثربخش در محیط های آموزشی مورد استفاده قرار گیرند. نتایج این پژوهش نشان داد که مدیریت مشارکتی موثر در مدارس مستلزم ایجاد بستری مناسب از طریق رهبری تسهیل گر، تقویت اعتماد سازمانی و ترویج فرهنگ مشارکت است. همچنین وجود ساختارهای منعطف، انگیزش درونی کارکنان و نظام مندسازی فرآیندهای مشارکت از عوامل کلیدی در تحقق این الگو به شمار می روند. الگوی طراحی شده می تواند به عنوان نقشه راهی علمی و کاربردی برای مدیران مدارس در جهت بهبود عملکرد سازمانی، افزایش هم افزایی نیروی انسانی و ارتقای کیفیت تصمیم گیری جمعی مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

مدیریت مشارکتی ، مدیران مدارس ، مدارس تراز ، نظریه داده بنیاد