تاثیر تعاملات معلم محور بر شکل گیری هویت روانی دانش آموزان

هدف این پژوهش بررسی تاثیر تعاملات معلم محور بر شکل گیری هویت روانی دانش آموزان در دوره های ابتدایی و متوسطه است. پژوهش حاضر با رویکرد کیفی و بهره گیری از روش تحلیل مضمون انجام شده است. جامعه آماری شامل ۳۰ دانش آموز (۱۵ نفر از پایه های چهارم تا ششم ابتدایی و ۱۵ نفر از پایه های هفتم تا نهم متوسطه اول) و ۶ معلم منتخب از مدارس دولتی شهر تبریز بود. داده ها از طریق مصاحبه نیمه ساختاریافته و مشاهده مشارکتی گردآوری شد و با استفاده از مدل سه لایه ای هویت روانی (شناختی، عاطفی، اجتماعی) تحلیل گردید. یافته ها نشان دادند که سبک تعامل معلمان، به ویژه در زمینه های بازخورددهی، مدیریت کلاس، و ایجاد فضای امن روانی، نقش تعیین کننده ای در شکل گیری مولفه های هویتی دانش آموزان دارد. در دوره ابتدایی، تعاملات حمایتی و عاطفی بیشترین تاثیر را بر حس امنیت روانی و خودپنداره مثبت داشتند، در حالی که در دوره متوسطه، تعاملات مبتنی بر احترام، مشارکت جویی و گفت وگوی انتقادی موجب تقویت حس خودکارآمدی، تعلق اجتماعی و انسجام روانی شدند. نتایج پژوهش نشان می دهد که آموزش معلمان در زمینه تعاملات روان شناختی و تربیتی می تواند به عنوان راهبردی موثر در ارتقاء سلامت روانی و هویت دانش آموزان در دوره های تحصیلی مختلف مورد توجه قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

هویت روانی ، دانش آموزان ، تعاملات معلم محور