ارائه الگوی بهینه توسعه منطقه ای با رویکرد تحلیل ساختار(مطالعه موردی: شهرستان بجنورد)

امروزه برنامه ریزان به برنامه ریزی منطقه ای برای کاهش نابرابری ها و نبود تعادل منطقه ای، همچون یک راهبرد کارآمد توجه می کنند. بنابراین، هدف این پژوهش طراحی الگوی برنامه ریزی توسعه منطقه ای شهرستان بجنورد با رویکرد تحلیل ساختار است. پژوهش حاضر ازنظر هدف، کاربردی و ازنظر نوع، توصیفی-پیمایشی با رویکرد آمیخته اکتشافی انجام شده است. جامعه آماری در بخش کیفی شامل کارشناسان و مسئولین شهرستان بجنورد است که از روش نمونه گیری هدفمند، ۲۰ نفر انتخاب شده و در بخش کمی، کلیه شهروندان بالای ۲۵ سال به روش نمونه گیری دردسترس به تعداد ۳۸۴ نفر از طریق تعیین حجم نمونه در جوامع نامحدود انتخاب شدند. ابزار جمع آوری اطلاعات، مصاحبه و پرسش نامه محقق ساخته بوده است. در بخش کیفی و مصاحبه ها با روش نظریه زمینه ای[۱] و به کمک نرم افزار مکس کیودا[۲] کدگذاری شد و به روش تکنیک دلفی[۳] نهایی سازی شاخص انجام شده است و در بخش کمی با تحلیل مدل یابی معادلات ساختاری به کمک نرم افزار لیزرل[۴] اعتباریابی و روابط بین متغیرها مدل انجام شد. یافته های این پژوهش نشان داد که مهم ترین عوامل برنامه ریزی توسعه منطقه ای شهرستان بجنورد شامل ۶ عامل اصلی (اقتصادی، اجتماعی، طبیعی، سیاسی، مدیریتی و زیرساختی) و ۴۰ زیرعامل است. بنابراین، در الگوی بهینه مناسب توسعه پایدار منطقه، عوامل (اجتماعی (با ضریب تاثیر ۵۴/۰)، طبیعی (۷۱/۰)) به عنوان عوامل علی و عوامل (زیرساختی با ضریب تاثیر (۶۴/۰)) به عنوان شرایط زمینه ای تاثیر مثبت و مستقیمی بر راهبردها (عوامل سیاسی) دارند. به عبارتی هرچقدر میزان این عوامل بالاتر و مناسب تر باشد، برنامه ریزی توسعه منطقه ای در سطح بالاتری خواهد بود. همچنین، عامل (مدیریتی) به عنوان عوامل مداخله گر، رابطه بین عوامل علی و راهبردها را با ضریب تاثیر (۶۴/۰) بهبود می بخشد و نقش میانجی بازی می کند. درنهایت، توسعه راهبردها با ضریب تاثیر معنادار (۸۵/۰) در برنامه ریزی توسعه منطقه ای شهرستان بجنورد منجر به تبدیل شدن آنها به شرایط اقتصادی مناسب شهرستان بجنورد در استان خراسان شمالی خواهد شد.  [۱]. Grounded Theory[۲]. MAXQDA[۳]. Delphi Technique[۴]. Lisrel

کلیدواژه ها:

واژگان کلیدی: الگوی بهینه ، توسعه منطقه ای ، تحلیل ساختار ، شهرستان بجنورد