امکان سنجی کاربرد طیف سنج تحرک یونی در تلفیق با روش های شیمی سنجی در تشخیص رنگ های سنتزی در آب آلبالو و زرشک‎ ‎

این مطالعه با هدف استفاده از طیف سنج تحرک یونی مجهز به سامانه یونیزاسیون تخلیه کرونا (IMS-CDI) همراه با روش های شیمی سنجی برای تشخیص تقلب در آب آلبالو و زرشک با سه رنگ مصنوعی رایج شامل آلورا قرمز، پونسو ‎۴R‎ و کارموزین انجام شد. ابتدا دمای محفظه ی تزریق، دمای محفظه ی رانش، پالس دروازه یونی، سرعت جریان گاز حامل و سرعت جریان گاز رانش به ترتیب روی C˚ ۲۶۰ (به جز C˚ ۲۰۰ برای رنگ ها)، C˚ ۱۸۰ (به جز C˚ ۲۰۰ برای آب آلبالو)، ۶۰ میکروثانیه، ۲۰۰ و ۹۰۰ میلی لیتر در دقیقه تنظیم گردید. ابتدا طیف IMS آب میوه های خالص و رنگ های مصنوعی ثبت گردید. تجزیه و تحلیل مولفه اصلی، ‎ ‎الگوهای منطقی را برای تمایز بین آب میوه ها و رنگ ها از یکدیگر ارائه کرد. این تفکیک معتبر و قابل اعتماد بود زیرا ۱۵/۹۱ % از کل واریانس داده های جمع آوری شده توسط سه مولفه ی اول توصیف شد. آب زرشک خالص و آلبالو به صورت جداگانه با نسبت های مختلف (۱۰، ۳۰ و ۵۰ درصد وزنی/وزنی) با هر یک از رنگ های مصنوعی مخلوط شدند و طیف های تحرک یونی آن ها ثبت گردید. افزون رنگ های مصنوعی با تغییرات مشخص در طیف IMS نمونه های آب میوه همراه بود. داده های طیفی نمونه های تقلبی به روش های مختلف تجزیه و تحلیل داده های چند متغیره مورد بررسی قرار گرفتند. نقاط مشخص مختلفی با استفاده از شاخص تعیین متغیرهای مهم در مدلسازی به عنوان ویژگی های متمایز برای ساخت مدل های رگرسیونی حداقل مربعات جزئی برای پیش بینی نسبت های مختلف از تقلبات افزوده شده، انتخاب شدند. کارایی پیش بینی مدل ها در شناسایی کمی مقادیر تقلبات رنگی افزوده شده به نمونه های آب زرشک و آب آلبالو براساس مقادیر ضریب تبیین در سه حالت درجه بندی، اعتبار سنجی متقابل، و آزمون و هم چنین بر اساس مقادیر خطای میانگین ریشه مربعات در سه حالت درجه بندی، اعتبارسنجی متقابل و آزمون تعیین گردید.

کلیدواژه ها:

آب آلبالو ، آب زرشک ، تقلب ، طیف سنج تحرک یونی ، شیمی سنجی ، رنگ مصنوعی