تاثیر تفاوت عناصر غذایی ارقام مختلف نخل روی جمعیت زنجرک خرما Ommatissus lybicus

زنجرک خرما، از آفات کلیدی نخلستان­های ایران است. بررسی تاثیر ارقام مختلف روی جمعیت زنجرک خرما هدف این پژوهش بود. آزمایش در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی با سه تیمار و چهار تکرار در استان­های هرمزگان، فارس، کرمان سال۱۴۰۱ اجرا شد. با ظهور پوره­های سن دوم و سوم نسل زمستانه، تاج نخل با حشره­کش بایو۲ (ml/L۲۵/۱۰.۳%EC) محلول­پاشی شد. یک روز قبل و ۱۴روز بعداز محلول­پاشی، پوره­ها و قطرات عسلک شمارش شدند. درصد عناصر کلسیم، نیتروژن، پتاسیم، فیبر خام و قند در برگچه­های خرما اندازه­گیری شد. از روش تجزیه خوشه­ای برای گروه­بندی ارقام استفاده شد. نتایج نشان داد که بین ارقام مختلف خرما تفاوت های معنی دار وجود داشت و رقم خرما بر جمعیت پوره ها و تعداد قطرات عسلک تاثیرگذار بود. همچنین اثر محلول­پاشی با Bio۲ روی ارقام مختلف متفاوت بود. به­طوری­که بیشترین تعداد پوره(۸۲) و قطرات عسلک روی رقم شاهانی(۱۴۵) مشاهده شد. دسته­بندی ارقام مختلف خرما براساس مقادیر پارامترهای مختلف اندازه­گیری شده دربرگ نشان داد که ارقام خرما در شش گروه مجزا قرار گرفتند. نتایج همبستگی بین ارقام مختلف خرما با میانگین پوره نشان داد که همبستگی معنی­دار منفی(۹۴۷/۰- و ۹۱۰/۰به­ترتیب یک روز قبل و ۱۴روز بعد) وجود داشت. بررسی همبستگی بین ارقام مختلف خرما و میانگین درصد عناصر مشخص کرد که بین وزن برگچه­ها با ارقام همبستگی منفی معنی­داری(۷۱۴/۰-) وجود داشت. فیبر خام برگچه­های خرما موثرترین متغیر در جمعیت پوره زنجرک خرما(۷۰/۰= R۲) با همبستگی منفی(۷۲/۲۹-) بود. نتایج این پژوهش ضمن تاکید بر نقش عناصر مختلف برگچه­های خرما در جمعیت O. lybicus ، می­تواند در انتخاب ارقام در برابر این آفت کمک نماید.

کلیدواژه ها:

رقم ، زنجرک خرما ، فیبر خام ، وزن ، همبستگی