استناد به دفاع ضرورت در حوزه محیط زیست از منظر حقوق بین الملل و فقه امامیه

مجتبی افشار

استناد به دفاع ضرورت در حوزه محیط زیست از منظر حقوق بین الملل و فقه امامیه

محل انتشار: فصلنامه مطالعات حقوق عمومی، دوره: 55، شماره: 3

سال انتشار: 1404

نوع سند: مقاله ژورنالی

زبان: فارسی

مشاهده: 160

فایل این مقاله در 25 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

دریافت فایل کامل مقاله

صدور گواهی نمایه سازی
من نویسنده این مقاله هستم

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

https://civilica.com/doc/2404500

شناسه ملی سند علمی:

JR_JPLSQ-55-3_023

تاریخ نمایه سازی: 28 مهر 1404

چکیده مقاله:

ضرورت به عنوان یکی از عوامل رافع وصف متخلفانه فعل، پاسخی حلی به شرایطی است که حفظ منافع اساسی دولت یا جامعه بین المللی نیازمند نقض تعهدات اولیه باشد. این مقاله درصدد بررسی دفاع ضرورت در حوزه محیط زیست از منظر حقوق بین الملل و فقه امامیه است. مشکل اساسی استناد ضرورت در این حوزه، عدم قطعیت آسیب در مسائل زیست محیطی است که با شرط لزوم قریب الوقوع بودن خطر ناسازگار است. بر خلاف حقوق بین الملل، مباحث حقوقی مرتبط با ضرورت چندان مورد توجه علمای اسلام نبوده است؛ اما با استمداد از منابع و قواعد فقهی با استفاده از روش تطبیق حقوقی آیات و روایات و نظرهای فقهای اسلام بر قوانین حقوق بین الملل، می توان مبانی این عامل در فقه امامیه را تدوین کرد. با بررسی اسناد بین المللی و منابع فقهی میتوان دریافت که اصل ضرورت در حقوق بین الملل محیط زیست در هر دو نظام حقوقی ماهیتی استثنایی دارد و جبران زیان وارده امری پذیرفته شده و حتمی است.

کلیدواژه ها:

بیضهالاسلام ، حقوق بین الملل محیط زیست ، ضرورت ، عوامل رافع وصف متخلفانه فعل ، منفعت اساسی.

نویسندگان

مجتبی افشار

استادیار، گروه حقوق بین الملل، دانشکده حقوق و روابط بین الملل، دانشگاه جامع انقلاب اسلامی، تهران، ایران

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :

قرآن مجیدفارسیالف) کتابهاترکمان، محمد (۱۳۶۲). مجموعهای از رسائل، اعلامیهها، مکتوبات ...
جوادی آملی، عبدالله (۱۳۹۰). تسنیم: تفسیر قرآن کریم. ج ۸،. ...
جوادی آملی، عبدالله (۱۳۹۷). تسنیم: تفسیر قرآن کریم. ج ۲۰، ...
جوادی آملی، عبدالله (۱۳۹۸). تسنیم: تفسیر قرآن کریم. ج ۲۱، ...
زحیلی، وهبه (۱۳۸۸). نظریه ضرورت در فقه اسلامی. ترجمه حسین ...
قمی، ابوالقاسم (۱۳۷۱). جامع الشتات فی اجوبه السوالات. ج ۱، ...
کرافورد، جیمز (۱۳۹۸). حقوق مسئولیت بینالمللی (قواعد عمومی). ترجمه علیرضا ...
کمیسیون حقوق بینالملل سازمان ملل متحد (۱۴۰۰). مسئولیت بینالمللی دولت: ...
محقق داماد، سیدمصطفی (۱۳۶۴). قواعد فقه: بخش جزایی. ج ۴، ...
مکارم شیرازی، ناصر (۱۳۷۴). تفسیر نمونه. ج ۴، چ سیودوم. ...
موسوی بجنوردی، سیدمحمد (۱۴۰۱). قواعد فقیه. ج ۱، تهران: موسسه ...
نجفی قوچانی، سیدمحمدحسن (۱۳۷۸). برگی از تاریخ معاصر: حیات الاسلام ...
ب) مقالاتآقاجری، سیدهاشم؛ حاتمی، حسین (۱۳۹۳). کاوشی تاریخی در مفهوم ...
حسینی، سیدمحمد؛ رمضانی، محمد؛ موسوینیا، سیدسجاد (۱۳۹۶). واکاوی مبانی فقهی ...
مبانی فقهی حقوق محیط زیست [مقاله ژورنالی]
ابن هشام، عبدالملک (۱۴۱۶ق). السیره النبویه. ج ۲، مصر: مکتبه ...
اصفهانی، ابوالحسن (۱۴۲۱ق). وسیله النجاه. قم: موسسه تنظیم و نشر ...
حرعاملی، محمدبنحسن (۱۴۰۳ق). وسائل الشیعه، محمدشیرازی. ج ۱۱، قم: موسسه ...
حلبی، علی بن ابراهیم (۱۴۲۷ق). السیره الحلبیه. ج ۳، بیروت: ...
حلی، حسنبنیوسف (۱۴۱۲ق). منتهی المطلب فی تحقیق المذهب. ج ۱۴، ...
خمینی موسوی، سیدروحالله (۱۳۴۳). تحریر الوسیله. ج ۲، قم: موسسه ...
خمینی موسوی، سیدروحالله (۱۴۰۹ق). البیع. ج ۱، قم: اسماعیلیان ...
خمینی موسوی، سیدروحالله (۱۴۳۴ق). تحریر الوسیله. ج ۱، قم: موسسه ...
روحانی، سیدمحمدصادق (۱۴۱۳ق). فقه الصادق، ج ۱۳، قم: موسسه دار ...
زحیلی، محمدمصطفی (۱۴۲۷ق). القواعد الفقهیه وتطبیقاتها فی المذاهب الاربعه. ج ...
سبحانی، جعفر (۱۳۸۶). زبده الاحکام. قم: موسسه الامامالصادق(ع) ...
سبزواری، محمدباقر (۱۴۲۳ق). کفایه الاحکام. ج ۲، قم: موسسه النشر ...
شیخ انصاری، مرتضی (۱۴۱۹ق). فرائد الاصول. ج ۲، قم: مجمع ...
صادقی تهرانی، محمد (بیتا). التفسیر الموضوعی للقرآن الکریم. ج ۱۶، ...
طباطبایی، محمدحسین (۱۴۰۴ق). المیزان فی تفسیر القرآن. ج ۷، بیروت: ...
طباطبایی، محمدحسین (۱۴۰۴ق). المیزان فی تفسیر القرآن. ج ۱، بیروت: ...
طبرسی، فضل بن حسن (۱۴۱۸ق). تفسیر جوامع الجامع. ج ۱، ...
طبرسی، فضلبنحسن (۱۴۱۷ق). اعلام الوری باعلام الهدی. ج ۱، قم: ...
طوسی، محمدبنحسن (۱۳۸۷ق). المبسوط فی فقه الامامیه. ج ۲، قم: ...
طوسی، محمدبنحسن (۱۴۰۰ق). النهایه فی مجرد الفقه و الفتاوی. ج ...
عاملی (شهید ثانی)، زینالدین (۱۴۲۳ق). مسالک الافهام الی تنقیح شرائع ...
کاشفالغطاء، الشیخ جعفر (۱۴۲۰ق). کشف الغطاء عن مبهمات الشریعه الغراء. ...
کاشفالغطاء، الشیخ محمدحسین (۱۴۰۰ق). تحریر المجله. ج ۱، قم: موسسه ...
کلینی، محمدبنیعقوب (۱۴۰۷ق). الکافی(ط-الاسلامیه). ج ۵، تهران: دارالکتبالاسلامیه ...
مروارید، علیاصغر (۱۴۱۰ق). الینابیع الفقهیه. ج ۹، بیروت: دار التراث ...
مفید، محمد بن محمد (۱۴۱۴ق). مصنفات الشیخ المفید. ج ۹، ...
منتظری، حسینعلی (۱۳۷۴). دراسات فی ولایه الفقیه و فقه الدوله ...
موسسه دائرهالمعارف الفقه الاسلامی (۱۴۳۰ق). الموسوعه الفقهیه. ج ۱۳، قم: ...
موسویخویی، سیدابوالقاسم (۱۴۰۵ق). مستند العروه. مرتضی بروجردی. ج ۱۵، قم: ...
موسویخویی، سیدابوالقاسم (۱۴۰۹ق). منهاج الصالحین. ج ۱، قم: موسسه الخوئی ...
موسویخوئی، سیدابوالقاسم (۱۴۲۲ق). مصباح الاصول. تقریر: سید محمد واعظ حسینی. ...
نائینی، محمدحسین (۱۴۲۴ق). تنبیه الامه و تنزیه المله. قم: بوستانکتاب ...
نجفی جواهری، محمدحسن (۱۴۰۳ق). جواهر الکلام فی شرح شرائع الاسلام. ...
یعقوبی، احمدبنابییعقوب (۱۴۱۵). تاریخ الیعقوبی. ج ۲، بیروت: دارصادر ...
انگلیسیAugustus H, O,(۱۸۹۹). British and Foreign State Papers; ۱۸۹۳-۱۸۹۴. Vol. ...
B) ArticlesAgiu, M.(۲۰۰۹). The Invocation of Necessity in International Law. ...
Boed, R. (۲۰۰۰). State of Necessity as a Justification for ...
Dobos, D. (۲۰۰۱). The Necessity of Precautiion- The Future of ...
Donnelly, J. (۱۹۸۰). Natural Law and Right in Aquinas’ Political ...
Fitzmaurice, G. (۱۹۵۷). The General Principles of International Law Considered ...
Fitzmaurice, M. (۲۰۱۰). Necessity in International Environmental Law. Netherlands Yearbook ...
Brownlie, I.(۲۰۱۹). Principles of Public International Law. James Crawford, (۹th ...
Crawford, James (۲۰۰۲). International Law Commission’s Articles on State Responsibility: ...
Crawford, (۲۰۱۳). State Responsibility: The General Part. Cambridge. Cambridge University ...
Ismailov, (۲۰۱۷). the Necessity Defense in International Investment Law. Thesis ...
Manton, R. (۲۰۱۶). Necessity in International Law. Thesis for the ...
D) DocumentsAgo, Roberto (۱۹۸۰). Eighth Report on State Responsibility, Addendum, ...
Draft Articles on Responsibility of States for Internationally Wrongful Acts ...
General Assembly Forty fourth Session (۳-۱۴ June ۱۹۹۲). United Nations ...
Nuclear Tests (New Zealand v. France). Aide-mémoire of New Zealand. ...
Secretariat of the International Law Commission (۱۹۷۸). "Force majeure" and ...
UN Economic Commission for Europe at its Forty-fourth Session Charter ...
United Nations Convention on Biological Diversity (UNCBD), Rio de Jaaneiro. ...
Yearbook of the International Law Commission (۱۹۸۰). Vol. II, Part ...
Barcelona Traction, Light and Power Company, Ltd (Belgium v. Spain) ...
Fisheries Jurisdiction (Spain v. Canada) (Jurisdiction Judgment, ۴ December ۱۹۹۸). ICJ ...
Gabčíkovo-Nagymaros Project (Hungary v. Slovakia) (Judgment, ۲۵ September ۱۹۹۷). ICJ Rep ...
Legality of the Threat or Use of Nuclear Weapons (Advisory ...
LG&E Energy Corp. v Argentine Republic (Decision on Liability, ۳ ...
Memorial of the Republic of Hungary; Gabčíkovo-Nagymaros Project, Vol. I ...
Russian Claim for Interest on Indemnities (Russia v. Turkey) (Award, ...

نمایش کامل مراجع