تحلیل مضامین کتیبه های کاشی های زرین فام هشت پر دوره ایلخانی موزه متروپولیتن

دوره ایلخانی یکی از ادوار مهم ساخت کاشی زرین فام است که برای تزیین بناها استفاده می شده است. حضور آیات قرآنی، اشعار و روایات و به طبع آن خوشنویسی جزء مهم و حتی جدانشدنی معماری دوره اسلامی است. خوشنویسی، نمادی از شعور پاکی و قداست بر قامت کاشی است که معماری اسلامی مدیون آن است. نمونه هایی از کاشی های زرین فام در موزه متروپولیتن نگهداری می شود که در تحقیق پیشرو به بررسی کتیبه های خوشنویسی ۳۵ قطعه کاشی زرین فام هشت پر یا ستاره ای موجود در این موزه پرداخته شده است. طی دوره ایلخانی این نوع از کاشی کاربرد گسترده ای در بناهای مذهبی شیعه داشته. بررسی ابعاد مفهومی خوشنویسی آن می تواند نقش مهمی در درک تحولات جامعه شیعیان ایران در این دوره به لحاظ مذهبی داشته باشد. پژوهش حاضر به دنبال پاسخگویی به این پرسش هاست؛ ۱. کتیبه های خوشنویسی کاشی های هشت پر یا ستاره ای دوره ایلخانی موجود در موزه متروپولیتن مزین به چه نوشتاری است؟ ۲. محتوا و مضامین این کتیبه ها شامل چه موضوعاتی است؟ هدف، پژوهش بررسی مضامین نهفته در کتیبه های خوشنویسی کاشی های هشت پر یا ستاره ای دوره ایلخانی موجود در موزه متروپولیتن است. این پژوهش با مطالعه کتابخانه های و اسنادی و با روش توصیفی و تحلیلی انجام شده است. نتایج مشخص می کند، بیشتر کتیبه های خوشنویسی کاشی های هشت پر یا ستاره ای دوره ایلخانی موزه متروپولیتن مزین آیات قرآنی هستند که نشان می دهد هنرمند کاشی کار قرآن و آیات آن را به عنوان یک منبع مهم اندیشه اسلامی قبول داشته و به آن تاسی می کرده است و در میان تمامی آیات و سوره ها مواردی که در مورد ستایش و بندگی است برایش ارجعیت داشته و بیشتر کاربرد داشته است کتیبه های خوشنویسی سایر کاشی ها در دسته های ادبی، تاریخی، روایی، عبارات فارسی و عربی قرار می گیرند.

کلیدواژه ها:

خوشنویسی ، کاشی هشت پر ، موزه متروپولیتن ، کاشی ستاره ای ، کتیبه نگاری