بررسی سطح مختلف تنش شوری بر محتوای کاروفیل و وزن خشک گیاهچه ماش (Vigna radiata L.)

هدف: شوری آب و خاک یکی از مهمترین عوامل محدود کننده تولیدات کشاورزی در مناطق خشک و نیمه خشک دنیا است. تنش شوری باعث تغییرات زیادی در گیاهان از جمله اختلال در فعالیتهای فیزیولوژیکی و متابولیکی گیاه، سمیت یونی، عدم توازن در جذب مواد غذایی می گردد، که در ادامه تمام مراحل رشد از جوانهزنی تا تولید زیست توده گیاه، دانه و میوه را نیز تحت تاثیر قرار میدهد. مواد و روشها: آزمایشی در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تکرار در آزمایشگاه پژوهشی دانشکده کشاورزی دانشگاه جیرفت در پاییز سال ۱۴۰۳ انجام شد. تیمارهای تنش شوری با استفاده از نمک کلرید سدیم در سطح ۲، ۴، ۶ و ۸ دسیزیمنس بر متر تهیه شد. تعداد ۲۰ عدد بذر پس از ضدعفونی با هیپوکلریت سدیم به مدت ۱۰ روز تا زمانیکه که جوانه زنی به مدت سه روز ثابت شد، درون پتریدیش در شرایط آزمایشگاه قرار گرفتند. سپس جهت اندازه گیری وزن گیاهچه ها از ترازوی دیجیتال با دقت ۰۰۱/۰ گرم و محتوای کلروفیل با استفاده از استون ۸۰ درصد، جذب در طول موج های ۶۴۵ و ۶۶۳ نانومتر توسط دستگاه اسپکتروفتومتر استفاده شد. یافتههای پژوهش: نتایج نشان داد تنش شوری سبب کاهش معنیدار درصد جوانهزنی، سرعت جوانهزنی، طول ساقهچه، طول ریشهچه، بنیه بذر، وزن تر و خشک گیاهچه و کلرفیل a و b در ماش شد. صفت درصد جوانهزنی در تنش خشکی سطوح ۲، ۴، ۶ و ۸ دسیزیمنس بر متر به ترتیب ۱۸، ۲۸، ۳۵ و ۶۳ درصد نسبت به شاهد کاهش یافت. سرعت جوانهزنی با افزایش سطح تنش کاهش یافت بطوریکه بیشترین سرعت جوانه زنی در سطح شاهد (۱۹/۷ بذر در روز) و کمترین آن در سطح ۸ دسیزیمنس بر متر (۱ بذر در روز) مشاهد شد. با افزایش شدت سطوح تنش شوری محتوای کلروفیل، طول ریشهچه، طول ساقهچه، وزن تر و خشک گیاهچه کاهش یافت. بیشترین غلظت کلروفیل کل در شاهد با مقدار ۸۵/۲ میلی گرم بر گرم وزن تر گیاهچه و کمترین آن در سطح چهارم شوری با غلظت میلی ۱۹/۱ گرم بر گرم وزن تر گیاهچه حاصل شد، بطوریکه سطح شاهد نسبت به سطوح دوم و سوم به ترتیب ۲۵ و

کلیدواژه ها:

تنش شوری ، ماش ، کاروتنوئید ، کلروفیل ، جوانهزنی