ادراک اجتماع محلی ناحیه شرقی استان گلستان از روستای خوب

روستای «خوب» سکونتگاهی است که با توجه به نگرش­ها، آرمان ها، هنجارها، معیارها، نیازها، خواسته­های مشترک و دلخواه بیشتر ساکنان آن با صفت «خوب» شناخته می شود. بنابراین، مفهوم کیفی«خوب بودن» در بستر تجربه­ها و آگاهی­های اجتماع محلی شکل می­گیرد که در محیط روستا زندگی می­کنند و در تعامل تنگاتنگ با فضای اجتماعی- جغرافیایی این گونه نواحی قرار دارند. بر این مبنا، این پژوهش با هدف بازشناسی خصایص (در قالب اصول توسعه) یک سکونتگاه روستایی خوب، در روستاهای شرق استان گلستان( شهرستان­های کلاله، مینودشت و گالیکش) است.پژوهش انجام گرفته از جنبه معرفتی؛ ذهنیت­گرا، از جنبه روش­شناسی؛ تفسیرگرا و از جنبه روش تحقیق؛ کیفی است. مشارکت کنندگان، روستاییان ساکن در روستاهای قلمرو جغرافیایی مورد مطالعه هستند. بر اساس نمونه­گیری هدفمند مبتنی بر معیارهایی چون توپوگرافی، دما، ارتفاع،کاربری زمین، فاصله تا مراکز شهری، نحوه دسترسی (امکانات ارتباطی و شبکه­های ارتباطی)، داشتن طرح هادی روستایی و با مشورت خبرگان محلی و کارشناسان بنیاد مسکن انقلاب اسلامی، ۱۵ روستا انتخاب شدند. در این روستاها، با نمونه­گیری هدفمند و نظری با ۸۷ نفر اشباع نظری اتفاق افتاد. در کنار روش  کتابخانه ای، مبتنی بر روش میدانی، فن مصاحبه نیمه ساختار یافته و ابزار چک لیست مصاحبه (که حاوی پرسش های محوری بود) نگرش اجتماع محلی از روستای خوب تفهم شد. در چارچوب رویکرد گراندد تئوری (GTM) بعد از پیاده سازی مصاحبه­ها، کدگذاری باز، محوری و گزینشی انجام گرفت. بر اساس تحلیل انجام گرفته، ۳۴۹ مفهوم،۸۱ مقوله فرعی، ۲۹مقوله  اصلی و ۱۳ مقوله گزینشی استخراج شد. مبتنی بر تفهم انجام گرفته؛ از دیدگاه اجتماع محلی ناحیه شرق گلستان، روستای خوب، روستایی با محیط زیست پایدار، سرمایه اجتماعی بالا، ظرفیت های توسعه اشتغال و نظام فعالیت اقتصادی پررونق، امکانات‎ ‎رفاهی- زیربنایی مناسب، مدیریت محلی توانمند، کنش پیوسته با مدیریت دولتی، چشم انداز کالبدی با هویت، فناوری اطلاعات، روحیه مطالبه­گر، روحیه جمع­گرا و همگرا، پیوند قوی روستایی-شهری، روحیه مشارکت جو و تعلق مکانی است.

کلیدواژه ها:

روستاهای شرق استان گلستان ، ادراک جامعه محلی ، روستای خوب ، مصاحبه عمیق