شرایط و الزامات حاکم بر عملیات سایبری در زمان اشغال نظامی در پرتو راهنمای تالین ۲

اشغال نظامی که در پی تهاجم و تجاوز مسلحانه به قلمرو یک کشور دیگر رخ می­دهد، امروزه از منظر حقوق بین ­الملل، به ­عنوان عملی مغایر حقوق بین­الملل شناخته می ­شود. از این­رو حقوق بین ­الملل اشغال نظامی، حقوق و تعهدات دولت­ ها در جنگ را در اشغال سرزمین خارجی معین می­کند. از سوی­ دیگر، امروزه با توجه به رشد فزاینده فناوری، دولت­ها به ­طور گسترده­ای به فضای سایبر وابسته شده ­اند. با این حال، خلا اسناد معاهداتی و حقوق بین­ المللی عرفی در عرصه­ ی فضای سایبر بسیار مشهود است. در این راستا، راهنمای تالین ۲ به عنوان یکی از تلاش های مهم در راستای قاعده مند سازی فضای سایبر شناخته می شود. این سند، قواعد قابل اعمال بر عملیات های سایبری را مورد بررسی قرار داده و تلاش می کند چارچوبی حقوقی برای مدیریت چالش های موجود در این حوزه ارائه دهد. این راهنما در نوزدهمین فصل خود، در قالب چهار قاعده، نکات و ملاحظاتی پیرامون ارتکاب عملیات سایبری در زمان اشغال بیان می نماید. لذا پرسش اصلی مقاله حاضر این می­باشد که چه شرایط و الزاماتی بر فعالیت سایبری در زمان اشغال حاکم می ­باشد؟ بدین­ منظور در پژوهش حاضر با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی و بهره ­گیری از منابع کتابخانه ­ای، سعی شده است مواضع راهنمای تالین ۲ را در تطابق با قواعد و مقررات موجود در حقوق بین ­الملل اشغال برای پاسخ­گویی به پرسش پیش ­گفته، مورد مداقه قرار دهد. در نهایت یافته های پژوهش نشان می دهد، اشغال نمی ­تواند وضعیت حقوقی سرزمین اشغالی را تغییر دهد و اشخاص تحت حمایت در سرزمین اشغال شده باید مورد احترام قرار گیرند؛ قدرت اشغالگر باید تمام تدابیر ممکن را برای بازگرداندن و تضمین نظم عمومی و امنیت اتخاذ کند؛ قدرت اشغالگر می تواند تدابیر لازم را برای تضمین امنیت عمومی خود اتخاذ کند؛ و به میزانی که حقوق اشغال، مصادره یا تملک موقت اموال را مجاز می داند، کنترل زیرساخت ها یا سامانه های سایبری نیز به همان میزان مجاز است.

کلیدواژه ها:

سرزمین اشغالی ، اشغالگر ، فضای سایبر ، حقوق بین الملل بشردوستانه ، راهنمای تالین ۲