مدل مفهومی تفکر انتقادی بر اساس منابع اسلامی

احمد بهرام زاده; محمدصادق شجاعی

مدل مفهومی تفکر انتقادی بر اساس منابع اسلامی

محل انتشار: دوفصلنامه قرآن و علم، دوره: 18، شماره: 35

سال انتشار: 1403

نوع سند: مقاله ژورنالی

زبان: فارسی

مشاهده: 200

فایل این مقاله در 28 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

دریافت فایل کامل مقاله

صدور گواهی نمایه سازی
من نویسنده این مقاله هستم

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

https://civilica.com/doc/2249800

شناسه ملی سند علمی:

JR_MIUQU-18-35_004

تاریخ نمایه سازی: 16 اردیبهشت 1404

چکیده مقاله:

پژوهش حاضر به منظور دستیابی به مدل مفهومی تفکر انتقادی در منابع اسلامی، انجام شده است. روش پژوهش تحلیل کیفی محتوای متون دینی (شجاعی، ۱۳۹۹) بود که برای فهم و استنباط آموزه های روان شناختی از منابع اسلامی به کار می رود. برای دستیابی به این هدف ابتدا مفاهیم و گزاره های مرتبط با تفکر انتقادی از منابع اسلامی گردآوری و با استفاده از اصول پیش پردازش متن مورد بررسی قرار گرفت. در مرحله بعد محتوای استنباطی هر گزاره روی یک فرم ثبت و بعد از تکمیل شدن برای اعتبارسنجی در اختیار ۱۳ نفر از کارشناسان قرار گرفت تا نظر خود را در مورد برداشت های انجام شده از آیات و روایات در یک مقیاس چهار درجه ای از کاملا موافقم تا کاملا مخالفم اعلام کنند. سپس بر اساس نظر کارشناسان دو شاخص نسبت روایی محتوا (CVR) و شاخص روایی محتوا (CVI) محاسبه و با توجه به معیارهای در نظر گرفته شده و نتایج به دست آمده در این مرحله، ۱۱ مولفه برای تفکر انتقادی شامل استفاده از منابع معتبر، ارائه تبیین واضح و روشن، ارزیابی منطقی ایده ها، ادله و ادعاها، علم محوری، داشتن ذهن باز، عاقبت اندیشی، استدلال، جامع نگری، پرسشگری، اندیشه ورزی و پرهیز از قضاوت نسنجیده به دست آمد. در پایان مدل مفهومی تفکر انتقادی با استفاده از مولفه های به دست آمده در مراحل قبل ترسیم و گزارش نهایی تهیه شد.

کلیدواژه ها:

تفکر ، تفکر انتقادی ، مدل مفهومی ، منابع اسلامی

نویسندگان

احمد بهرام زاده

کارشناسی ارشد، موسسه آموزش عالی اخلاق و تربیت، قم، ایران.

محمدصادق شجاعی

دکترای روانشناسی، استادیار ورانشناسی جامعه المصطفی العالمیه، قم، ایران.

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :

تبیین و بررسی مولفهی تمایلات در تفکر انتقادی از منظر فرهنگ قرآنی و روانشناسی [مقاله ژورنالی]
امیرحسینی، خسرو، مهارت های اساسی زندگی تفکر انتقادی، تهران: انتشارات ...
توکلی، رسول، کاربرد تفکر انتقادی و مولفه های آن در ...
برقی، احمد بن محمد بن خالد، المحاسن، قم: دار الکتب ...
توبک، حمید؛ سوری، احمد و رضایی، صادق، تفکر انتقادی در ...
جوادی پور، محمد؛ کردستانی، فرشته و نیرومند، گیتی، بررسی ارتباط ...
حامدی، عفیفه و حیدرزاده، بررسی تاثیر نگرش دینی بر تفکر ...
حاجیان حسین آباد، راضیه، تاثیر تفکر انتقادی بر خودکارآمدی تحصیلی ...
شاهی، بتول، بررسی و مقایسه ماهیت تربیتی تفکر انتقادی از ...
شریعتمداری، علی، روان شناسی تربیتی، تهران: انتشارات امیرکبیر، ۱۳۸۲ ...
شجاعی، محمدصادق، مفهوم سازی خوداندیشی انتقادی در منابع اسلامی، پژوهش ...
شجاعی، محمدصادق، روش تحلیل کیفی محتوای متون دینی: مبانی نظری ...
صحرائی پاریزی، فاطمه و برهمن، مریم، ارائه مولفه های تفکر ...
طباطبایی، محمدحسین، المیزان فی تفسیر القرآن، چاپ سوم، بیروت: موسسه ...
عابدکیش، صدرالله؛ مزیدی، محمد؛ خوش بخت، فریبا و کریمی، محمدحسن، ...
عباسی، حجت الله، تفکر انتقادی، مدیریت رسانه، شماره ۴۷، ص ...
فیشر، رابرت، آموزش تفکر به کودکان، ترجمه: مسعود صفایی مقدم ...
قرائتی، محسن، تفسیر نور، تهران: مرکز فرهنگی درس هایی از ...
کوشافر، محسن، بررسی روند تحول تفکر انتقادی (مهارت و گرایش ...
کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، قم: دارالحدیث، ۱۴۲۹ ق ...
گنجی، کامران؛ دیناروند، حسن و ابوطالبی، حمید، اثربخشی آموزش مهارت ...
میرمهدی، زینب، تحلیل مولفه های معنایی تفکر انتقادی در روایات ...
مجلسی، محمدباقر، بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار الائمه الاطهار^، بیروت: ...
محمدی ری شهری، محمد، میزان الحکمه، قم: دارالحدیث، ۱۳۸۹ ...
مصطفوی، حسن، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، تهران: وزارت فرهنگ ...
مطهری، مرتضی، انسان کامل، قم: جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، ...
مهدوی، انسیه، تبیین شناخت مربیان پیش دبستانی از مهارت تفکر ...
مهری نژاد، سیدابوالقاسم، انطباق و هنجاریابی آزمون مهارت های تفکر ...
مهریان، مهتاب، تحلیل رویکرد تفکر انتقادی در تعلیم و تربیت ...
محمدی پویا (بیجوند)، فرامرز و صالحی، اکبر، تحلیل محتوای قرآن ...
مقتدایی، لیلا؛ امیری، مجید؛ نظری، حسین و موسوی، ستاره، جایگاه ...
همایون فرد، آنیتا و سجادی، مهدی، تبیین و تحلیل زمینه ...
هاشملو، جعفر، تفکر انتقادی، بازیابی ۲۱ آذر ۱۴۰۲، از http://jafarhashemlou.blogfa.com/post/۲۴۴۶، ...
Al-Ghadouni, A. B. M., Critical thinking: Components, skills, and strategies, ...
Atabaki, A. M. S., Keshtiaray, N., & Yarmohammadian, M. H., ...
Bataineh, O., & Alazzi, K. F., Perceptions of Jordanian Secondary ...
Dewey, J., How we think, DigiCat, ۲۰۲۲ ...
Ennis, R. H., Critical thinking: A streamlined conception, In The ...
Ennis, R. H., A logical basis for measuring critical thinking ...
Elder, L., & Paul, R., The miniature guide to critical ...
Facione, P. A., Critical thinking: What it is and why ...
Facione, P., Critical thinking: A statement of expert consensus for ...
Halpern, D. F., Thought and knowledge: An introduction to critical ...
Hare, W., Critical thinking as an aim of education, In ...
Huitt, W., Critical thinking: An overview, Educational psychology interactive, ۳(۶), ...
Lipman, M., Critical thinking: What can it be, Educational Leadership, ...
Liesl M. Baum and Phyllis Leary Newbill, Instructional design as ...
Lawshe, C. H., A quantitative approach to content validity, Personnel ...
Paul, R., Elder, L., & Bartell, T., A brief history ...
Rusch, C., Critical thinking development in education, ۲۰۱۶ ...
Zori, S., Nosek, L. J., & Musil, C. M., Critical ...
World Health Organization, Life skills education: Planning for research as ...

نمایش کامل مراجع