بررسی اثر کودهای زیستی بر بهبود جذب عناصر غذایی، رشد و عملکرد درختان فندق استان گیلان

فندق در استان گیلان سطحی بیش از ۱۹۰۰۰ هکتار را به خود اختصاص داده است. این گیاه ارزشمند در سال­های اخیر به دلیل عدم استفاده از روش­های نوین عملیات به زراعی خصوصا تغذیه تلفیقی، با عملکرد پایین و همچنین با معضل سرخشکیدگی محدود در برخی باغات مواجه شده است. به منظور بررسی اثر تلفیقی کودهای شیمیایی و زیستی باکتری­های محرک رشد و قارچ تریکودرما بر خصوصیات رشدی باغات فندق دارای سرخشکیدگی در دو باغ منطقه اشکورات شهرستان رودسر، آزمایشی درقالب طرح بلوک­های کامل تصادفی با پنج تیمار و سه تکرار در دو سال زراعی ۱۴۰۱- ۱۴۰۰ انجام پذیرفت. تیمارهای مورد بررسی شامل: T۱- شاهد (عرف باغدار)، T۲- مصرف خاکی کود دامی به میزان ۲۰ کیلوگرم برای هر درخت + توصیه کود شیمیایی، T۳- (T۲+ باکتری سودموناس)، T۴- ( T۲+قارچ تریکودرما)، T۵- (T۲+ ترکیب قارچ تریکودرما و باکتری سودموناس) در نظر گرفته شدند. نتایج نشان داد که بیشترین اثرات مثبت را تیمار پنجم (ترکیب کود شیمایی، ماده آلی و استفاده از قارچ تریکودرما و باکتری جنس سودموناس) روی صفات مورد برررسی داشته­اند. این عوامل زیستی سبب افزایش جذب عناصر غذایی، فسفر، نیتروژن، آهن و مس به ترتیب۶۸/۳۳، ۲۸/۱۳، ۱۷۲/۴۸ و ۱۴۶/۳۳ درصدی در درختان فندق گردیدند، که منجر به افزایش سبزینگی و کاهش زردی درختان شد. کاربرد تلفیقی کودهای شیمیایی و زیستی خصوصا به صورت ترکیبی، نقش موثری در مرتفع کردن کندی و توقف رشد و بهبود سرخشکیدگی شاخه­ها داشت. این تیمار سبب افزایش معنی­دار پارامترهای رویشی مانند پهنک برگ (۳۹/۵۳%)، طول سرشاخه­ها (۸۰/۲۱%)، شاخص کلروفیل (۱۰۰/۷۰%) و همچنین عملکرد (۲۸/۵۷%) درختان فندق گردید. لذا استفاده از تیمار تلفیقی حاوی کودهای شیمیایی، مواد آلی و نهادهای زیستی شامل قارچ تریکودرما و باکتری سودموناس برای درختان فندق دارای سرخشکیدگی در منطقه توصیه می­گردد.

کلیدواژه ها:

سودوموناس ، زردی برگ ، سرخشکیدگی شاخه ، تریکودرما ، فندق