شناسایی و اولویت بندی راهکارهای گسترش کشت کلزا در نواحی روستایی شرق استان مازندران

با توجه به سطح بالای واردات روغن و دانه های روغنی به کشور، یکی از سیاست های مهم دولت افزایش و گسترش کشت دانه های روغنی از جمله کلزا است. بنابراین شناسایی، دسته بندی و اولویت بندی راهکارهای گسترش کشت کلزا در روستاهای شرق استان مازندران هدف پژوهش حاضر می باشد. طرح تحقیق با مدل آمیخته اکتشافی متوالی از روش کیفی (تحلیل محتوا با نرم افزار MAXQDA Prov۲۰۲۰) برای کشف راهکارها و معیارها (تدوین ابزار پژوهش) و مقوله بندی راهکارها و از روش کمی (فرآیند تحلیل شبکه با نرم افزار Super Decisionv۲.۶.۰) برای تعیین اهمیت راهکارها و اولویت بندی آن ها استفاده کرده است. مدیریت زراعی، پشتیبانی فنی و نهاده ای، سیاست های سازمانی و حمایت دولتی، مدیریت مالی و بازار، تعاون و انگیزش، آموزشی و ترویجی و بهداشت محیط و تولید پایدار به عنوان هفت مقوله راهکارهای گسترش کشت کلزا شناسایی و دسته بندی شدند. سه راهکار «در اختیار قرار دادن سموم و آفت کش های مناسب و با کیفیت»، «برگزاری دوره های آموزش ترویجی مناسب و به موقع» و «کشت یکپارچه کلزا توسط کشاورزان همسایه» به ترتیب به عنوان اولویت های نخست راهکارهای گسترش کشت کلزا در روستاهای شرق استان مازندران شناخته شدند. با توجه به نتایج حاصله حمایت همه جانبه از کلزاکاران به ویژه در اختیار قرار دادن نهاده ها، ارائه فعالیت های آموزشی-ترویجی مناسب از طریق سایت الگویی و طرح های تحقیقی-ترویجی کشت کلزا در روستاهای شرق استان مازندران پیشنهاد این پژوهش است.

کلیدواژه ها:

تحلیل محتوا ، توسعه روستایی ، دانه های روغنی ، فرآیند تحلیل شبکه ، کلزاکاران