مقایسه شاخص سطح برگ و مشخصه های کمی جنگل در توده های جنگلی مدیریت شده و مدیریت نشده جنگل های شصت کلاته گرگان

سابقه و هدف: آگاهی از تغییرات شاخص سطح برگ در اثر مدیریت جنگل و بهره برداری و مقایسه آن با توده های مدیریت نشده، اطلاعات با ارزشی از توده های جنگلی را به ما خواهد داد که جهت تصمیم گیری صحیح در برنامه ریزی های آینده توده های جنگلی و مدیریت پایدار جنگل لازم و ضروری می باشد. هدف از این مطالعه ارزیابی و مقایسه شاخص سطح برگ، حجم در هکتار، تعداد در هکتار و رویه زمینی در هکتار در توده های مدیریت شده و مدیریت نشده برای کل و به تفکیک گونه در توده های ناهمسال پهن برگ جنگل های شصت کلاته در یک شرایط رویشگاهی تقریبا مشابه می باشد.مواد و روش: منطقه مورد مطالعه در بخشی از سری یک (توده مدیریت شده) و بخشی از سری دو (توده مدیریت نشده) در طرح جنگلداری دکتر بهرام نیا واقع شده است. شبکه نمونه برداری به روش منظم-تصادفی با شبکه ۲۰۰×۱۵۰ متر بر روی زمین پیاده و در هر قطعه نمونه اطلاعات قطر برابرسینه، نوع گونه و ارتفاع برخی از درختان برداشت شد. سپس در هر قطعه نمونه یک تله لاشبرگ به ابعاد ۶۰×۶۰ سانتی متر و با عمق ۲۰ سانتیمتر نصب و هر ماه یک بار از زمان نصب به مدت یک سال برگ های آن جمع آوری و به آزمایشگاه انتقال داده شد و پس از محاسبه سطح ویژه برگ و وزن خشک برگ ها در تله به تفکیک گونه، شاخص سطح برگ به تفکیک گونه و سپس برای کل گونه ها در هر قطعه نمونه محاسبه گردید. همچنین مشخصه های حجم در هکتار، تعداد درختان در هکتار و رویه زمینی در هکتار نیز برای هر قطعه نمونه محاسبه گردید. سپس شاخص سطح برگ کل دو توده مدیریت شده و مدیریت نشده به تفکیک گونه ها، حجم در هکتار، تعداد درختان در هکتار و رویه زمینی در هکتار با استفاده از آزمون t مستقل مورد مقایسه و ارزیابی قرار گرفت.یافته ها: نتایج حاصل از آماره های توصیفی نشان داد که شاخص سطح برگ در توده مدیریت شده و مدیریت نشده به ترتیب ۶۳/۶ و ۰۳/۶ حاصل شد که میزان این شاخص در توده مدیریت شده نسبت به توده مدیریت نشده بیشتر بود. همچنین میانگین شاخص سطح برگ به تفکیک گونه برای راش، ممرز، انجیلی و افراپلت در توده مدیریت شده به ترتیب ۷۶/۱، ۰۱/۲، ۸۷/۱ و ۶۳/۱ و برای توده مدیریت نشده به ترتیب ۴۱/۲، ۴۴/۱، ۳۸/۱ و ۱۶/۱ برآورد شد. نتایج آزمون t مستقل نشان داد که بین میانگین شاخص سطح برگ در کل دو توده مدیریت شده و مدیریت نشده در سطح احتمال ۹۵ درصد تفاوت معنی داری وجود دارد(p.value<۰.۰۵). اما تفاوت معنی داری در سطح احتمال ۹۵ درصد بین مشخصه های حجم سرپا در هکتار، تعداد درختان در هکتار و رویه زمینی در هکتار در دو توده مدیریت شده و مدیریت نشده وجود ندارد(p.value>۰.۰۵). همچنین نتایج نشان داد که بین شاخص سطح برگ گونه های انجیلی، ممرز و راش در دو توده مدیریت شده و مدیریت نشده در سطح احتمال ۹۵ درصد تفاوت معنی داری وجود دارد اما تفاوت معنی داری در سطح احتمال ۹۵ درصد بین شاخص سطح برگ افراپلت در دو توده مدیریت شده و مدیریت نشده وجود ندارد(p.value>۰.۰۵). نتیجه گیری: نتایج حاصل از این تحقیق نشان داد که مدیریت جنگل و بهره برداری تاثیر معنی داری بر روی شاخص سطح برگ دارد. بنابراین با مدیریت صحیح و بهره برداری دقیق می توان شاخص سطح برگ را افزایش داد و افزایش شاخص سطح برگ نیز باعث افزایش تولید، ذخیره کربن و فتوسنتز می شود.

کلیدواژه ها:

شاخص سطح برگ ، حجم در هکتار ، تعداد در هکتار ، مدیریت جنگل ، جنگل های هیرکانی