تدوین مدل تخصیص بهینه منابع آب با استفاده الگوی مشارکتی بهره برداران (مطالعه دشت کهورستان هرمزگان)

مدیریت منابع آب زیرزمینی از دو فرایند کاربردی تخصیص منابع و برنامه ریزی منابع تشکیل شده است. تخصیص منابع آب زیرزمینی، مساحت تحت مصرف آب، تنش آبی و کیفیت منابع آب در مدیریت حوزه آبریز تاثیر می گذارد. در این مطالعه مطابق با روش شناسی انجام شده، تخصیص منابع آب و مشارکت اجتماعی در حوزه کهورستان با استفاده از معیارها و شاخص های مختلفی صورت می­گیرد. پس از تعیین اهمیت هرکدام از شاخص های مورداستفاده در مدل سازی واعمال وزن­ها در شاخص های مربوطه، نسبت به تهیه نقشه تخصیص منابع آب  با استفاده از روش AHP اقدام شده است. بررسی منطقه نشان می دهد حدود ۱۷ درصد منطقه با درنظرگرفتن عوامل مختلف در این حوزه و عوامل متاثر از فاکتورها و پارامترهای شناسایی شده در مدل سازی AHP در طبقه بالا قرار داشته که به علت قرارگرفتن در انتهای حوزه در معرض خطر آلودگی و کاهش کیفیت منابع آب هستند. در این منطقه ۶۶ درصد از حوزه از تخصیص منابع آب کم تر و بسیارکم تر برخوردار می باشد که نیازمند برنامه ریزی جهت تغییر الگوی کشت و بهره برداری مناسب منابع آب این حوزه آبریز در جنوب کشور می باشد. هم چنین نتایج نشان می­دهد طبق الگوی کشت منطقه تنها ۱۲ درصد از این الگوی به منابع بالای تخصیص آب بدون درنظرگرفتن کیفیت منابع آب دسترسی دارند مابقی آن ها در منابع تخصیص آب کم و بسیار کم هستند که این اتفاق نیازمند تغییر اساسی در نحوه برداشت، استفاده از منابع آب ونیز مدیریت اجتماعی این منبع بحرانی در حوزه کهورستان می باشد.

کلیدواژه ها:

بهره وری آب ، تنش آبی ، تولید آب ، مدیریت اجتماعی