فلوسایتومتری و شمارش کرومزومی برای تعیین سطح پلوئیدی در برنامه های اصلاحی و تولید بذر هیبرید خیار گلخانه ای

تامین امنیت غذایی یک کشور اقتدار آن کشور محسوب می شود و با توجه به اینکه صنعت تولید بذر هیبرید هم در جهان صنعتی بزرگ، روبه رشد و با گردش مالی زیاد است ، تامین بذر مناسب و به موقع یک ساختار مهم برای حفظ ظرفیت و توان تامین مواد غذایی کشور محسوب می شود. ارزیابی پلوئیدی موضوع اصلی برنامه های اصلاحی بسیاری از گیاهانی است که موجب تولید واریانت های جدید و کیفیت متمایز می شود. این تحقیق در سال ۱۴۰۲ در مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی جنوب استان کرمان انجام شد. در این مطالعه ، گیاهان آزمایشگاهی به دست آمده حاصل از فن آوری پارتنوژنز از طریق روش شمارش مستقیم کروموزوم در مریستم های انتهایی ریشه و فلوسیتومتری هسته سلول گیاه، مورد ارزیابی قرار گرفتند. ویژگی های کاریوتیپی با استفاده از مریستم انتهایی ریشه و رنگ آمیزی به روش استو آهن هماتوکسیلین و آمادهسازی نمونه ها به روش اسکواش، ارزیابی شد. آنالیز فلوسایتومتری با استفاده از گیاه گوجه فرنگی به عنوان نمونه استاندارد و شناسایی محل پیک های فلوسایتومتری نمونه هایی از برگهای گیاه خیار و گیاه استاندارد بررسی گردید. هریک از این روشها برای ارزیابی بهینه سازی شدند و معیارهای اصلی برای تمایز سطح پلوئیدی تعیین شدند. درنتیجه ، سه سطح پلوئیدی ،یعنی ، هاپلوئیدی ، دابل هاپلوئیدی و میکسوپلوئیدی در میان گیاهان تولیدشده سازگار با شرایط آزمایشگاهی تعریف شد. درمجموع از میان گیاهان حاصل از فرایند پارتنوژنز، ۴۶/۴۷ درصد هاپلوئید، ۳۲/۳۵ درصد دابل هاپلوئید و ۲۲/۱۷ درصد میکسوپلوئید بودند. درروش فلوسایتومتری هسته سلولی ، گیاهان هاپلوئید، دیپلوئید و میکسوپلوئید به راحتی تفکیک شد. بر اساس نتایج بررسی فلوسایتومتری گیاهچه های حاصل از پارتنوژنز در خیار گلخانه ای مقادیر DNA ژنومی در گیاهان هاپلوئید ۴۷/۰ و برای دابل هاپلوئیدها ۹۵/۰ پیکوگرم به دست آمد.

کلیدواژه ها:

بذر هیبرید ، پارتنوکارپی ، خیار گلخانه ای ، سطح پلوئیدی و فن آوری