پروفایل اسید چرب و ترکیب شیمیایی سه جمعیت لویی (Typha domingensis) از جنوب ایران

لیپیدها گروه بزرگی از ترکیبات شیمیایی با اسیدهای چرب در ساختار خود هستند که برای عملکرد طبیعی همه موجودات ضروری اند. اسیدهای چرب غیراشباع چندگانه با پیوندهای مضاعف متعدد از جمله امگا-۳ و امگا-۶ به عنوان ترکیبات شیمیایی مفید برای سلامت انسان شناخته می شوند. اخیرا تلاش زیادی برای یافتن روغن هایی با ویژگی های سودمند ویژه، به دلیل استفاده گسترده از روغن های گیاهی در صنایع غذایی و دیگر صنایع انجام شده است. لویی جنوبی گیاهی است که تقریبا تمام قسمت های آن خوراکی است بویژه ریزوم های نشاسته ای آن که دارای ترکیب پروتئینی قابل مقایسه با ذرت یا برنج است. در این تحقیق، نمونه های گیاهی از سه نقطه جنوب ایران شامل تالاب شادگان، هویزه (تالاب هورالعظیم) و حمیدآباد (رودخانه دز) جمع آوری و محتوای روغن و نوع اسیدهای چرب و همچنین برخی ترکیبات شیمیایی از جمله خاکستر، رطوبت، فیبر، پروتئین و کربوهیدرات آنها ارزیابی و مقایسه شد. روغن با استفاده از تکنیک سوکسله استخراج شد و ترکیب اسیدهای چرب توسط GC/MS تعیین شد. میانگین میزان روغن در اندام های هوایی (ساقه و برگ) و زیرزمینی (ریزوم و ریشه) به ترتیب ۲.۶۲ و ۱.۵۲ درصد بود. نمونه ها حاوی ۱۲ اسید چرب بودند که ۳ اسید چرب غیراشباع و ۹ اسید چرب اشباع بودند. در ریشه و ریزوم بیشترین نسبت اسیدهای چرب غیراشباع شامل اولئیک اسید، اسید لینولئیک، اسید آلفا-لینولنیک ۱.۵۱±۶۵.۸۵ درصد و در ساقه و برگ ۰.۰۹±۴۱.۱۰ درصد بود. مقادیر فیبر، رطوبت، خاکستر، پروتئین و کربوهیدرات ها در نمونه ها به ترتیب از ۴۳.۳۴ تا ۴۵.۹۳- ۱۲.۵۷ تا ۱۷.۸۴- ۳.۶۴ تا ۴.۲۵- ۶.۲۰ تا ۶.۴۰ درصد و ۲۳.۱۹ تا ۳۲.۱۸ درصد متغیر بود. محتوای فیبر بالا و ظرفیت این گیاه برای رشد سریع و گسترده در آب شیرین و شور، آن را به یک کاندید مناسب برای گنجاندن در رژیم غذایی انسان و حیوان از طریق طرح‎های اصلاحی کشاورزی تبدیل می کند.

کلیدواژه ها:

اسید چرب ، PUFAs ، فیبر ، Typha domingensis