ترکیب مدل اقتصادسنجی و تکنیک فازی برای تحلیل عوامل تاثیرگذار بر بهبود فضای کسب وکار و تسریع رشد اقتصادی: رویکرد مطالعه موردی

فضای کسب وکار یکی از عوامل حیاتی و موثر بر رشد اقتصادی کشورها محسوب می شود که بهبود آن می تواند نقش کلیدی در جذب سرمایه گذاری های داخلی و خارجی، توسعه فعالیت های تولیدی و افزایش اشتغال داشته باشد. وضعیت کنونی فضای کسب وکار در ایران به دلیل عدم شفافیت و رقابت پذیری کافی، مانع از ورود سرمایه ها به بخش های تولیدی شده و این مسئله باعث کاهش نرخ رشد اقتصادی و افزایش فعالیت های غیرمولد شده است. بررسی و تحلیل دقیق شاخص های فضای کسب وکار و شناسایی عوامل موثر بر آن می تواند راهگشای سیاست های اقتصادی برای بهبود شرایط موجود باشد.این پژوهش با هدف تبیین عوامل موثر بر بهبود فضای کسب وکار و رشد اقتصادی، به مطالعه فضای کسب وکار در شهر شیراز پرداخته است. در این راستا، هشت متغیر نهادی، زیرساختی، استانی، بازار مالی، تجاری-مالیاتی، نوآوری-فناوری، آموزشی-بهداشتی، و کلان اقتصادی به عنوان عوامل کلیدی موثر بر فضای کسب وکار شناسایی شدند. به منظور ارزیابی تاثیر این متغیرها بر فضای کسب وکار، از روش رگرسیون چندگانه استفاده شد. نتایج این تحلیل نشان داد که تمامی متغیرهای منتخب به طور معناداری بر بهبود یا کاهش کیفیت فضای کسب وکار اثرگذارند. در مرحله بعد، برای رتبه بندی اهمیت هر یک از عوامل شناسایی شده، از تکنیک تحلیل سلسله مراتبی فازی (FAHP) استفاده شد. این روش امکان تصمیم گیری دقیق تر در شرایط عدم قطعیت و ارزیابی نظرات خبرگان را فراهم می سازد. نتایج تحلیل فازی نشان داد که متغیرهای بازار مالی و زیرساختی بیشترین تاثیر را در بهبود فضای کسب وکار دارند.همچنین، مشکلات اصلی تولیدکنندگان در محیط کسب وکار شهر شیراز شناسایی شد که شامل مواردی مانند بوروکراسی اداری پیچیده، نوسانات نرخ ارز و عدم ثبات در سیاست های مالی است. در پایان، عملکرد دستگاه های اجرایی مرتبط با فضای کسب وکار از نظر تولیدکنندگان رتبه بندی شد و مشخص گردید که برخی دستگاه ها مانند شرکت های گاز و بانک های خصوصی بهترین عملکرد و برخی دیگر عملکرد ضعیف تری داشته اند. این پژوهش با ارائه بینشی جامع از وضعیت کنونی فضای کسب وکار و پیشنهادهایی برای بهبود آن، می تواند به سیاست گذاران و برنامه ریزان اقتصادی در جهت ارتقای رشد اقتصادی و بهبود فضای سرمایه گذاری کمک کند.

کلیدواژه ها:

کسب و کار ، رشد اقتصادی ، رگرسیون چندگانه ، تحلیل سلسله مراتب فازی (FAHP)