پیش بینی تغییرات کاربری اراضی با استفاده از روش های پردازش شی گرا و زنجیره مارکوف

بر همین اساس هدف تحقیق حاضر بررسی وضع فعلی و پیش بینی وضعیت آتی کاربری اراضی حوزه آبخیز گدارچای واقع در استان آذربایجان غربی یکی از زیرحوضه های مهم حوضه آبریز دریاچه ارومیه است. به همین منظور ابتدا تصاویر ماهواره ای سنتینل-۲ برای سال های میلادی ۲۰۱۶ ،۲۰۲۰ و ۲۰۲۲ از سایت کپورنیک اتحادیه اروپا دریافت گردید. سپس روش های پیش پردازش در محیط نرم افزارهای مختلف اعمال و تصاویر مربوطه به محیط نرم افزار eCognition ارسال شد. در این محیط با استفاده از روش های مختلف دانش پایه و شی گرا (به ویژه سگمنت سازی و تولید لایه های ضرایب مختلف) روش طبقه بندی نزدیکترین همسایگی اجرا و نقشه های کاربری اراضی تولید شد. در نهایت از مدل زنجیره مارکوف به منظور پیش بینی تغییرات کاربری اراضی در سال های آتی استفاده گردید. برای بررسی صحت مدل CA مارکوف، ابتدا نقشه تغییرات پیش بینی شده سال ۲۰۲۲ با نقشه طبقه بندی ۲۰۲۲ صحت سنجی شد. نتایج تحقیق نشان داد که با کاربرد روش های دانش پایه به ویژه طبقه بندی نزدیک ترین همسایگی امکان تولید نقشه های کاربری اراضی با دقت بالا (ضریب کاپا ۹۰ درصد) امکان پذیر است. ضمنا با اعمال مدل مارکوف نقشه های تغییرات کاربری اراضی با دقت قابل قبول (در حد ۸۰ درصد) امکان پذیر است. نتایج نهایی مبین این واقعیت است که تا سال ۲۰۲۸ میلادی کاربری اراضی کشاورزی (۱۳.۸۹) کشت دیم (۱۴/۱) محدوده های مسکونی (۳۳/۰) و عرصه های نمکی دریاچه ارومیه حدود (۲۶) درصد افزایش خواهد داشت. یادآور می گردد کلاس کاربری خاک در حد (۲۶/۱۰) و مراتع به میزان (۳۵/۵) درصد کاهش خواهند داشت.

کلیدواژه ها:

کاربری اراضی حوزه آبخیز گدارچای ، تصاویر ماهواره ای سنتینل ۲ ، پردازش دانش پایه ، مدل زنجیره مارکوف ، پیش بینی تغییرات اراضی