طراحی مدل و شناسایی عوامل موثر بر ایجاد سیاه چاله های منابع انسانی جهت ارتقا بهره وری کسب و کارها با استفاده از روش نقشه شناخت فازی

امروزه با توجه به رشد جمعیت و همچنین گسترش علم و فناوری¬های جدید، کسب و کارهای گوناگونی در جامعه ایجاد شده است. این کسب¬و¬کارها برای اینکه از بهره¬وری خوبی برخوردار باشند و در مقابل رقبای خود دچار ضعف نشوند، باید به بحث منابع انسانی توجه خاصی داشته باشند. هدف این پژوهش طراحی مدلی به منظور مشخص شدن عوامل موثر بر ایجاد سیاه¬چاله¬های منابع انسانی با استفاده از نقشه شناخت فازی می¬باشد. جامعه آماری این تحقیق شامل خبرگان آشنا با موضوع در دانشگاه لرستان و دانشگاه آزاد می¬باشند که اعضای نمونه بااستفاده از روش نمونه¬گیری گلوله¬برفی و براساس اصل اشباع نظری انتخاب شده¬اند. ابزار گردآوری داده¬ها در بخش کیفی مصاحبه است که روایی آن با استفاده از روایی محتوایی و پایایی آن با استفاده از پایایی درون کدگذار میان کدگذار با ضریب ۷۸/۰ محاسبه شده است. همچنین ابزار گردآوری داده¬ها در بخش کمی پرسشنامه است که روایی و پایایی آن به ترتیب بااستفاده از روایی محتوایی و پایایی بازآزمون که ضریب آن ۸۴/۰ است، مورد تایید قرار گرفته است. در این پژوهش برای تحلیل داده¬ها در بخش کیفی از روش تحلیل محتوا و کدگذاری و در بخش کمی از روش نقشه نگاشت فازی استفاده شده است. در این پژوهش یافته¬های بخش کیفی شامل شناسایی عوامل موثر بر ایجاد سیاه¬چاله¬های منابع انسانی می¬باشد و یافته¬های بخش کمی شامل رتبه¬بندی این عوامل براساس درجه اهمیت می¬باشد. نتایج پژوهش نشان داد که ترجیح تعهد بر تخصص با بالاترین ظرفیت تاثیرپذیری (۰۳/۱۹) و در نتیجه بالاترین درجه ی مرکزیت (۴۴/۳۶)، به عنوان مهمترین عامل موثر بر ایجاد سیاه چاله¬های منابع انسانی است. پس از آن به¬ترتیب بی توجهی مافوق به مسائل و اتفاقات سازمان با درجه مرکزیت (۰۵/۳۶)، فقدان نظام ارزیابی عملکرد درست با درجه مرکزیت (۳۶)، فردگرایی با درجه مرکزیت (۹۷/۳۵) و ناکارآمدی مدیر با درجه مرکزیت (۴۱/۳۵) از دیگر عوامل مهم در ایجاد سیاه¬چاله¬های منابع انسانی می باشند.

کلیدواژه ها:

بهره وری کسب و کارها ، سیاه چاله های منابع انسانی ، عملکرد منابع انسانی ، نقشه شناخت فازی.