پژوهشی در ویژگی های بصری خطوط سکه های دوره ایلخانی موزه ملک

سال انتشار: 1403
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 231

فایل این مقاله در 17 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JFAVAT-29-3_008

تاریخ نمایه سازی: 14 آبان 1403

چکیده مقاله:

به کار بردن خط و عناصر نوشتاری در اشیائی نظیر سکه ها، سبب پیدایش انواع خطوط و تنوع و گوناگونی شیوه های نوشتاری و اشکال حروف گردیده است. این پژوهش که با روش مطالعات توصیفی و اکتشافی صورت گرفته است، تنها به تحلیل و بررسی ویژگی های بصری خطوط سکه های دوره ایلخانی موزه ملک اختصاص دارد. سکه های مورد مطالعه از میان بیش از ۴۰۰ سکه انتخاب شده اند؛ علت انتخاب آن ها خصوصیات متمایز خطوط و ویژگی های بصری درخورشان بوده است. نوشتار غالب بر روی سکه ها، خط عربی/فارسی به قلم کوفی به همراه عباراتی به خط و زبان مغولی است که البته در بعضی موارد از قلم نسخ مایه گرفته اند. از این رو شناخت و معرفی سبک های نوشتاری متنوع و ظرفیت های ذاتی و کم نظیر انواع خطوط کوفی به کار رفته بر روی سکه ها مهم ترین هدف این پژوهش بوده است. یافته های این پژوهش نشان می دهد که نمونه های خطوط کوفی و وجوه مختلف آن در عین شباهت به هم، از تنوع بسیار زیادی برخوردارند که این تنوع چشمگیر امکانات بسیاری را برای خلق آثار هنری در اختیار هنرمندان قرار می دهد. این مطالعه زمینه مناسبی را برای دستیابی به تنوع قلم های نوشتاری و نگاهی نو در طراحی حروف را در اختیار طراحان گرافیک معاصر ایران و علاقمندان به طراحی حروف و قلم فارسی قرار می دهد.

نویسندگان

صداقت جباری

استاد گروه ارتباط تصویری، دانشکدگان هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

سیده شکوفه علویان

کارشناسی ارشد ارتباط تصویری، دانشکدگان هنرهای زیبا،دانشگاه تهران، تهران، ایران، تهران.

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • اشپولر، برتولد (۱۳۵۱)، تاریخ مغول در ایران، ترجمه محمود میرآفتاب، ...
  • ایمانی، علی (۱۳۸۵)، سیر خط کوفی در ایران، تهران: انتشارات ...
  • بلر، شیلا (۱۳۹۴)، نخستین کتیبه ها در معماری دوران اسلامی ...
  • بلر، شیلا (۱۳۹۶)، خوشنویسی اسلامی، ترجمه ولی الله کاووسی، تهران: ...
  • بیانی، شیرین (۱۳۹۹)، مغولان و حکومت ایلخانی در ایران، تهران: ...
  • پاکباز، رویین (۱۳۹۵)، دایره المعارف هنر، تهران: نشر فرهنگ و ...
  • پطروشفسکی، کارل یان، اسمیت و لمبتن (۱۳۹۴)، نظام اجتماعی و ...
  • ترابی طباطبائی، سید جمال (۱۳۵۱)، رسم الخط اویغوری و سیری ...
  • سحاب، عباس (۱۳۸۱)، اطلس چهارده قرن هنر اسلامی، جلد دوم، ...
  • سرفراز، علی اکبر و آورزمانی، فریدون (۱۳۹۸)، سکه های ایران ...
  • سفادی، یاسین حمید (۱۳۸۱)، خوشنویسی اسلامی، ترجمه مهناز شایسته فر، ...
  • شیمل، آنه ماری (۱۳۸۶)، خوشنویسی اسلامی، ترجمه مهناز شایسته فر، ...
  • فریدریش، یوهانس (۱۳۹۲)، تاریخ خط های جهان و سیر تحول ...
  • فریه، ر. دبلیو (۱۳۷۴)، هنرهای ایران، ترجمه پرویز مرزبان، تهران: ...
  • قلیچ خانی، حمید رضا (۱۳۹۲)، درآمدی بر خوشنویسی ایرانی، تهران: ...
  • گرومن، آدولف (۱۳۸۳)، منشاء و توسعه ابتدایی کوفی گلدار، ترجمه ...
  • مایل هروی، نجیب (۱۳۹۸)، کتاب آرایی در تمدن اسلامی: فرهنگ ...
  • مقتدائی، علی اصغر (۱۳۹۴)، دایره المعارف بزرگ خط: تاریخ خط ...
  • موسوی جزایری، سید وحید (۱۳۹۱)، سنگ نوشته های کوفی میراث ...
  • یاراحمدی، مهدی (۱۳۸۹)، سکه های دوره مغول، نشریه رشد آموزش ...
  • Schimmel, Annemarie. (۱۹۸۲). Die Schriftarten und ihr Kaligraphischer Gebrauch, Grundriss ...
  • URL۱: http://malekmuseum.org (access date: ۲۰۲۰/۷/۱۰) ...
  • نمایش کامل مراجع