ارزیابی ارتباط متغیرهای اقلیمی و خشکسالی هواشناسی با عملکرد محصولات زراعی در استان کرمان

در این پژوهش از مدل های رگرسیون چندگانه برای ارزیابی ارتباط شاخص خشکسالی بارش-تبخیرتعرق استاندارد شده (SPEI) و متغیرهای هواشناسی با تولید محصولات زراعی در استان کرمان استفاده شد. به این منظور از داده های میانگین سالانه بیشینه و کمینه دمای هوا، سرعت باد، رطوبت نسبی، مجموع بارش ماهانه، تبخیرتعرق، دمای نقطه شبنم، فشار هوا، ساعات آفتابی، SPEI و عملکرد محصولات زراعی در بازه زمانی (۱۳۷۰-۱۳۹۷) استفاده شد. مقادیر SPEI نشان می دهد تمامی ایستگاه های مطالعاتی در دو دهه اخیر خشکسالی را تجربه کرده اند و خشکسالی بر عملکرد محصولات زراعی در تمامی استان تاثیرگذار بوده است. مقدار متوسط ضریب تبیین در مدل های رگرسیونی بهینه برای گندم حداقل و حداکثر ۳۹/۰ و ۹۵/۰ متعلق به ایستگاه کرمان و انار، برای جو ۲۷/۰ و ۹/۰ برای بافت و انار، برای سیب زمینی ۲/۰ و ۷/۰ برای جیرفت و کهنوج ، برای پیاز ۲۳/۰ و ۵۴/۰ برای بافت و جیرفت و برای یونجه ۳۱/۰ و ۹۸/۰ برای کهنوج و سیرجان به دست آمد. نتایج این مطالعه می تواند در پیشنهاد الگوهای کشت جدید در دهه های آینده برای مقابله با خشکسالی و کمبود آبی در این استان مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

تولید ، خشکسالی ، عوامل اقلیمی ، SPEI