مکان یابی عملیات مکانیکی آبخیزداری با رویکرد MCDM و روش AHP و ANP (مطالعه موردی: حوزه آبخیز سقزچی چای استان اردبیل)

سال انتشار: 1402
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 34

فایل این مقاله در 26 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JWSS-27-4_020

تاریخ نمایه سازی: 4 تیر 1403

چکیده مقاله:

مدیریت آبخیزها و توسعه پایدار امروزه نیازمند مناسب ترین و سریع ترین روش تهیه و تلفیق اطلاعات برای مدیریت بهینه و برنامه ریزی هست. یکی از چالش های آبخیزداری در مرحله تهیه طرح و اجرای عملیات اصلاحی و احیایی، انتخاب محل مناسب و صحیح آن است تا حداکثر بهره وری و اثربخشی لازم را داشته باشند که به دلیل هزینه زیاد عملیات مکانیکی و کمبود منابع مالی، انتخاب محل مناسب احداث بندهای اصلاحی مکانیکی از اهمیت ویژه ای برخوردار است. بنابراین، هدف از این پژوهش مکان یابی عملیات مکانیکی آبخیزداری با رویکرد چند معیاره و با استفاده از روش های پشتیبان تصمیم گیری AHP و ANP و مقایسه دو روش با هم در محیط سیستم اطلاعات جغرافیایی در سطح حوزه آبخیز سقزچی بوده است. معیارها و زیر معیارهای پژوهش ۱۴ متغیر شامل: خاک (عمق و بافت)، اقلیم (نوع اقلیم و میزان بارش)، کاربری اراضی و پوشش سطحی (NDVI)، عوامل هیدرولوژیک و حفاظت خاک (تجمع جریان، میزان رسوب دهی و شماره منحنی)، پستی و بلندی (ارتفاع و شیب) و اقتصادی و اجتماعی (فاصله از روستا، فاصله از منابع قرضه و فاصله از جاده) بوده است. قضاوت های کارشناسی برای وزن دهی، از طریق پرسش نامه و به روش میدانی با جامعه آماری ۲۹ نفر از متخصصان و اساتید دانشگاه جمع آوری شد. نتایج این پژوهش نشان داد، در اولویت بندی مکانی عملیات سنگی ملاتی طبق آزمون همبستگی پیرسون، روشANP در سطح ۹۵ درصد و با شدت ۰/۸۳۹، همبستگی معنی داری با روش AHP دارد و با مقایسه اولویت بندی دو روش با سازه های سنگی ملاتی اجرا شده در حوزه آبخیز سقزچی چای مشخص شد، روش ANP به دلیل شبکه ای بودن و افزایش دامنه تغییرات، با صحت و قدرت تفکیک بیشتری به اولویت بندی پرداخته است.

نویسندگان

روح الله دبیری

University of Urmia

هیراد عبقری

University of Urmia

اردوان قربانی

University of Mohaghegh Ardabili

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • Al-Weshah, R. A. and F. El-Khoury. ۱۹۹۹. Flood analysis and ...
  • Arab Ameri, A., M. Sohrabi, K. Rezaei and K. Shirani. ...
  • Arvin, M., A. Pourahmad, K. Ziyari and S. Zangenh Shahraki. ...
  • Azar, A. and A. Memariani. ۱۹۹۵. AHP is a new ...
  • Azarnivand, H., R. Namjoyan, H. Arzani, M. Jafari and M. ...
  • Azimi, M. A., Sh. Mansouri and Gh. Rahbar. ۲۰۱۷. Locating ...
  • Baghelani, M., N. Rostami, M. Tavakoli. ۲۰۲۰. The Site Selection ...
  • Bagheri, S., M. Ansari, A. Norouzi . ۲۰۲۲. Prioritization of ...
  • Belfiore, S. ۲۰۰۳. The growth of integrated coastal management and ...
  • Choo, T. H., S. H. Ahn, D. U. Yang and ...
  • Chowdhury A., M. K. Jha and V. Chowdary. ۲۰۱۰. Delineation ...
  • Dabiri, R., H. Abghari, H. Nazarnejad and A. Ghorbani. ۲۰۱۶. ...
  • Dabiri, R., H. Abghari and A. Ghorbani. ۲۰۲۳. Effectiveness of ...
  • Dahmardeh Ghaleno, M. R., Gh. Mirzaei and E. Alvandi. ۲۰۲۰. ...
  • Dehgan, M., M. Azari and A. Sepehr. ۲۰۱۹. A GIS-based ...
  • Esmali, A. and Kh. Abdollahi. ۲۰۱۴. Watershed management and soil ...
  • Faraji Sabokbar, H. A., S. A. Badri, S. H. Motiee ...
  • Fattah, P., K. Hosseini, A. Hashemi. ۲۰۲۲. Investigation of Sedimentation ...
  • Ghodsipour, S.H. ۲۰۱۹. Analytical Hierarchy Process (AHP). Amirkabir University Press, ...
  • Hasanzadeh Nofoute, M., A. jamali and A. fallah. ۲۰۱۶. Site ...
  • Hunink, J. E., P. Droogers, S. Kauffman, B. M. Mwaniki ...
  • Jafarian, Z., S. Parvini and A. Kavian. ۲۰۱۸. Assessment spatial ...
  • Jamali, A. A., J. Ghodousi and M. Farahpour. ۲۰۰۷. Suitable ...
  • Javani, Kh. and A. A. Anabostani. ۲۰۱۶. Comparative Analysis of ...
  • Kakehmami A., A. Ghorbani and K. Sefidi. ۲۰۱۶. Preparing the ...
  • Krois, J. and A. Schulte. ۲۰۱۴. GIS-based multi-criteria evaluation to ...
  • Malczewski, J. ۲۰۰۴. GIS-based land-use suitability analysis; acritical overview. Progress ...
  • Mofidi Chelan, M., H. Nazarnejad, E. Moharampour. ۲۰۲۲. Siting Improvement ...
  • Mohamed, M. M. and S. I., Elmahdy. ۲۰۱۷. Fuzzy logic ...
  • Momeni, M., and A. Shrifi Salim. ۲۰۱۲. Madm models and ...
  • Motamedi, J. and E. Sheidai. ۲۰۱۸. Importance of evaluating criteria ...
  • Othman, A. A., A. K. Obaid, D. A. M. Al-Manmi, ...
  • Rajabi, A., M. Ajorlo and M. Dehghani. ۲۰۲۰. Site Suitability ...
  • Saaty, T. L. ۱۹۸۰. The Analytical Hierarchy Process, Mathy Modelling, ...
  • Saeidi, H. R., A. Najafi. ۲۰۱۱. of analytic network process ...
  • Shafabakhsh, Gh., H. Alizadeh, and M. Akbari. ۲۰۱۲. Identifying and ...
  • Ying, X., G. M. Zeng, G. Q. Chen, L. Tang, ...
  • Zare Bidaki, R., B. Moradi and H. Bahrami. ۲۰۲۱. Locating ...
  • Zhang, H., Sh. Zhenfeng, S. Jisong, H. Xiao and J. ...
  • نمایش کامل مراجع