بررسی اثرات تغییرات کاربری اراضی بر تغییر پوشش گیاهی (مطالعه موردی: حوضه میان آب شوشتر در بازه زمانی ۲۰۲۰-۲۰۰۰)

هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسی اثرات تغییرات کاربری اراضی بر تغییر پوشش گیاهی در حوضه میان­ آب شوشتر در بازه ­ی زمانی ۲۰۰۰ و ۲۰۲۰ است. روش و داده: در این پژوهش تصاویر ماهواره ای لندست ۵ و ۸ به ترتیب برای بازه ­های ۲۰۰۰ و ۲۰۲۰ از سایت اداره زمین ­شناسی آمریکا (USGS) دانلود گردید. بعد از استخراج تصاویر پیش پردازش های لازم شامل تصحیحات اتمسفری، رادیومتریکی و هندسی در محیط نرم­افزار Envi-۵.۳ بر روی آن ­ها انجام گرفت. جهت تهیه نقشه کاربری اراضی، از با استفاده از الگوریتم­ های طبقه ­بندی نظارت شده شامل روش ­های طبقه ­بندی حداکثر احتمال، حداقل فاصله از میانگین، سطوح موازی، فاصله ماهالانویی استفاده گردید. یافته ها: نتایج تحقیق نشان داد، در بازه ­ی زمانی ۲۰۲۰ تغییرات شاخص­ های کشاورزی (۱/۴۶%)، اراضی مراتع (۱/۱۴%)، پهنه­ های آبی (۱/۵۴ %) روند کاهشی و اراضی دیم (۱/۹۴ %) و مناطق مسکونی (۳/۶۳ %) روند افزایشی نسبت به سال ۲۰۰۰ دارند. سدها، مراکز صنعتی، کارگاه های آلاینده و افزایش دما باعث تبدیل بیشتر مساحت وضعیت خوب شاخص­ های پوشش گیاهی به متوسط شده است. نتیجه گیری: بر مبنای یافته های تحقیق در مناطقی که حوضه دارای شیب تند و لغزنده  (۱۵ تا ۳۰ درصد) به دلیل این که عملیات تسطیح در آن ­ها انجام نمی ­گیرد، مناطق مسکونی به ­ندرت مشاهده می­ گردد. موقعیت طبیعی و نوسانات ارتفاع حوضه میان ­آب شوشتر گیاهان متنوعی را پدید آورده است. به ­گونه ­ای که، در بازه­ ی زمانی ۲۰۰۰ نسبت به سال ۲۰۲۰ تراکم پوشش گیاهی (NDVI، SAVI)، در نواحی شمال و شمال شرق، جنوب و جنوب­ شرق حوضه میان ­آب بیشتر بوده در صورتی که در بازه­ ی زمانی ۲۰۲۰ از تراکم متوسطی برخوردارند و هرچه به سمت نواحی خشک حوضه پیش برویم از پوشش گیاهی کاسته می ­شود. نوآوری، کاربرد نتایج: تبدیل زمین ­­های کشاورزی و بایر و اراضی که جزء محدوده­ ی بستر رودخانه هستند و درصد تغییرات مساحت  شاخص (SAVI) نسبت به شاخص ­های دیگر کمتر است که دلیل آن رطوبت سطحی خاک این شاخص متاثر از آبیاری محصولات زراعی است.

کلیدواژه ها:

پوشش گیاهی ، تغییرات کاربری اراضی ، سنجش از دور ، حوضه میاندوآب شوشتر