ماهیان غیربومی آب های داخلی ایران با تاکید بر ماهی آمورچه ( Pseudorasbora(parva

ماهیان بیگانه (غیر بومی) گونه هایی هستند که در ناحیه خارج از محدوده ی طبیعی خود قرار گرفته اند، جمعیت های خودمراقبتی را ایجاد می کنند و گسترش زیاد آنها ، باعث تاثیرات زیان آور بر محیط زیست، اقتصاد و سلامت انسان می شوند. ۲۹ گونه از ماهیان غیر بومی آبهای داخلی ایران مربوط به ۱۱ خانواده می باشند کپورماهیان با ده گونه ۳۴/۵۰) درصد از کل ماهیان غیر بومی) دارای بالاترین تعداد گونه می باشند همچنین آزادماهیان و گامبوزیا ماهیان ( هرکدام با ۴ گوته ۱۳/۸ درصد)، سیکلیده (با ۳ گونه، ۱۰/۳ درصد)، کفال ماهیان ۲)گونه، ۶/۹ درصد)، و ۶ خانواده ی (مارماهیان حقیقی، سه خاره ماهیان، گاوماهیان، اشلمبو ماهیان، اردک ماهبان،پیرانا ماهیان ) هر کدام تنها با یک گونه ۳/۴۵ درصد از ماهیان غیر بومی را تشکیل می دهند. بهر حال اینها نمونه هایی است که در ایران جمع آوری و گزارش شده است. بعضی گونه ها پایدار شده اند، مانند گوته های ماهی قرمز، ماهی حوض، تیزه کولی، آمورچه، کفال طلایی، کفال پوزه باریک، گامبوزیا هولبروکی و ماهی سه خاره. تعدادی از این ماهیان مانند کپور سرگنده، کپور نقره ای و ماهی آمور به عنوان ذخایر رودخانه ای محسوب می شوند.گونه Pseudorasbora parva یک ماهی بومی جنوب شرق آسیا با پراکنش وسیع است که تقریبا در طی ۵۰ سال در بسیاری از کشورهای اوراسیا و شمال آفریقا از جمله ایران گسترش یافت. این مطالعه به منظور بررسی سازگاری ریختی ماهی آمورچه (Pseudorasbora parva) در ۲۰ رودخانه از ۹ حوضه آبریز آبهای داخلی ایران با استفاده از روشهای ریخت سنجی سنتی و هندسی به اجرا درآمد.بدین منظور با استفاده از دستگاه الکتروشوکر تعداد ۴۴۵ قطعه ماهی نمونه برداری شد. در آزمایشگاه تعداد ۲۹ صفت ریخت سنجی با استفاده از کولیس با دقت ۰,۰۵ اندازه گیری شد.به منظور استخراج داده های ریختی در روش هندسی از سمت چپ جانبی آنها عکس گرفته شد و در نرم افزار tpsDig۲، تعداد ۱۶ لندمارک مشخص گردید. نتایج نشان داد که جمعیتها در۱۷ و ۱۲ صفت به ترتیب غیرپارامتری و پارامتری تفاوت معنی داری دارند(.(P<۰.۰۵ همچنین تفاوتها در روش هندسی مربوط به ناحیه ی سر ، عمق بدن و طول سافه ی دمی بود. بر اساس نتایج ، روش ریخت سنجی هندسی با دقت بیشتری از لحاظ ریختی جمعیتهای مربوط به زیستگاه زریوار و حوض ماهی اصفهان را از سایر زیستگاه ها تفکیک نمود که با نتایج ژن میتوکندریایی تطابق داشت که مربوط به تبارهای چینی و ژاپنی بودند.

کلیدواژه ها:

ریخت سنجی ، ماهی آمورچه ، تجزیه به مولفه های اصلی ، انعطاف پذیری فنوتیپی ، ماهیان بیگانه