سیویلیکا را در شبکه های اجتماعی دنبال نمایید.

بازخوانی و نقد ادله اختصاص حق شفعه به «بیع»

سال انتشار: 1397
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 146

فایل این مقاله در 23 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JJFIGHL-51-2_012

تاریخ نمایه سازی: 28 دی 1402

چکیده مقاله بازخوانی و نقد ادله اختصاص حق شفعه به «بیع»

حق شفعه، یک حق استثنائی و برخلاف قاعده سلطنت بوده، و با اجتماع شرایطی، به صورت اختیار تملک قهری سهم فروخته شده و مشاع، نمود می­یابد. ازجمله شرایط تحقق حق شفعه که هم فقها و هم قانون­گذار عرفی در ماده ۸۰۸ قانون مدنی به پیروی از دیدگاه مشهور فقهی عنوان کرده­اند، انتفال سهم مشاع از طریق «بیع» می باشد. نوشتار حاضر، ضمن بیان اقوال موجود درباره شرط مذکور و تحلیل مستندات آن، به بازخوانی ادله این حکم و نقد و بررسی روایات وارده باب، به عنوان مستند اصلی پرداخته و ضمن تقویت مبانی دیدگاه غیرمشهور، آن را ارجح تلقی کرده است؛ یافته اصلی تحقیق حاکی از آن است که در کنار بازخوانی دوباره روایات، می­توان دلالت آنها بر اختصاص حق شفعه به بیع آن­چنان که مشهور برآنند را ناتمام دانسته و با نگرشی نو از جمله در دلالت روایات وارده، الغاء خصوصیت از بیع و ملاک قرار دادن عرف و اراده عمومی، به جریان حق شفعه در تمامی عقود معاوضی ناقل ملکیت، حکم کرد.

کلیدواژه های بازخوانی و نقد ادله اختصاص حق شفعه به «بیع»:

نویسندگان مقاله بازخوانی و نقد ادله اختصاص حق شفعه به «بیع»

حمید مسجد سرائی

دانشیار فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشگاه سمنان

حسن پور لطف الله

دانشجوی دکتری فقه و حقوق اسلامی دانشگاه سمنان

علی دانشمند

کارشناس ارشد فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشگاه تبریز؛

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
. قرآن کریم، ترجمه حسین انصاریان[۲]. ابن منظور، محمد بن ...
. احمد بن حنبل (؟). المسند، جلد ۲، بیروت، دار ...
. بجنوردی، سید حسن (۱۴۱۹ ق). القواعد الفقهیه، جلد ۶، ...
. بحرانی، حسین بن محمد (؟). الانوار اللوامع فی شرح ...
. بحرانی، یوسف بن احمد(۱۴۰۵ ق). الحدائق الناضره فی احکام ...
. بخاری، محمد بن اسماعیل (۱۴۰۱ ق). صحیح بخاری، جلد ...
. تبریزی، جواد بن علی (۱۴۲۶ ق). منهاج الصالحین، جلد ...
. ترحینی عاملی، سید محمدحسین (۱۴۲۷ ق). الزبده الفقهیه فی ...
. جبعی عاملی (شهید ثانی)، زین الدین بن علی (۱۴۱۳ ...
. (۱۴۲۴ ق). الروضه البهیه فی شرح اللمعه الدمشقیه، جلد ...
. حر عاملی، محمد بن حسن (۱۴۰۹ ق). تفصیل وسائل ...
. حسین زاده، جواد (۱۳۹۱). قرارداد اختیار معامله، چاپ اول، ...
. حسینی روحانی، سیدصادق (۱۴۱۲ ق). فقه الصادق علیه السلام، ...
. حسینی روحانی، سید محمد (۱۴۱۷ ق). المسائل المنتخبه، کویت، ...
. حسینی سیستانی، سیدعلی (۱۴۲۲ ق). المسائل المنتخبه، چاپ نهم، ...
. (۱۴۱۷ ق). منهاج الصالحین، جلد ۲، چاپ پنجم، قم، ...
. حسینی عاملی، سید جواد (؟). مفتاح الکرامه فی شرح ...
. حسینی مراغی، میر سید عبدالفتاح (۱۴۱۷ ق). العناوین الفقهیه، ...
. حلی (علامه)، حسن بن یوسف بن مطهر اسدی (۱۴۱۳ ...
. (۱۴۱۳ ق). مختلف الشیعه فی احکام الشریعه، جلد ۵، ...
. حلی (محقق)، جعفر بن حسن (۱۴۰۸ ق). شرائع الاسلام ...
. خوانساری، سید احمد (۱۴۰۵ ق). جامع المدارک فی شرح ...
. رملی، شمس الدین (؟). نهایه المحتاج الی شرح المنهاج، ...
. سبزواری، سید عبدالاعلی (۱۴۱۳ ق). مهذب الاحکام فی بیان ...
. سبزواری، محمدباقر (۱۴۲۳ ق). کفایه الاحکام، جلد ۱، قم، ...
. سرخسی، محمد بن احمد (۱۴۰۶ ق). المبسوط، جلد ۱۴، ...
. شافعی، محمد بن ادریس (؟). المسند، بیروت، دار الکتب ...
. صدوق (ابن بابویه)، محمد بن علی بن حسین (۱۴۰۴). ...
. طباطبائی (صاحب ریاض)، سید علی (۱۴۰۴ ق). ریاض المسائل ...
. طوسی (شیخ الطائفه)، محمد بن حسن (۱۳۸۷ ق). المبسوط ...
. علیدوست، ابوالقاسم (۱۳۹۰). فقه و مصلحت، چاپ دوم، تهران، ...
. فاضل موحدی لنکرانی، محمد (۱۴۲۲ ق). الاحکام الواضحه، چاپ ...
. فراهیدی، خلیل بن احمد (۱۴۱۰ ق). کتاب العین، جلد ...
. فیض کاشانی، محمد محسن (؟). مفاتیح الشرائع، جلد ۳، ...
. کاتوزیان، ناصر (۱۳۹۴). شفعه، وصیت، ارث، چاپ بیست و ...
. کزازی عراقی (آقا ضیاء)، ضیاء الدین علی بن آخوند ...
. محقق داماد، سید مصطفی (۱۳۸۴). ایقاع، اخذ به شفعه، ...
. مظفر، محمدرضا (۱۴۰۸ ق). اصول الفقه، جلد ۲، چاپ ...
. مغنیه، محمدجواد (۱۴۲۰ ق). فقه الامام جعفر الصادق (ع)، ...
. موحدی محب، مهدی (۱۳۹۰). «بازخوانی و نقد ادله اختصاص ...
. خوئی، سید ابوالقاسم (۱۴۱۰ ق). منهاج الصالحین، جلد ۲، ...
. نجفی (صاحب جواهر)، محمدحسن (۱۴۰۴ ق). جواهر الکلام فی ...
نمایش کامل مراجع