تحلیل اثر هندسه بر ویژگی های کالبد معمارانه سابات های ایرانی نمونه موردمطالعه: سابات های پیوسته محله فهادان یزد

سال انتشار: 1397
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 68

فایل این مقاله در 18 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_RICHT-2-5_006

تاریخ نمایه سازی: 9 دی 1402

چکیده مقاله:

در معماری بومی ایران یکی از اصول طراحی فضاهای شهری مردم واری بوده است. معمار ایرانی همیشه نیازها و خواست های انسان را درنظر می گرفته است. معمار گذشته براساس اقلیم موردنظر فضای معماری را درجهت فراهم کردن آسایش انسان طراحی می کرده است. باتوجه به اینکه از ویژگی های معماری اقلیم گرم وخشک ایران آفتاب سوزان و درجه حرارتی بالاست، یکی از تمهیداتی که معمار گذشته درجهت سایه اندازی در گذرها طراحی و ساخته است، سابات ها هستند. سابات ها ساختارهایی در کوچه ها و گذرها هستند که بخشی از معبر را سرپوشیده کرده و همچنین این عناصر اقلیمی علاوه بر مطلوب ساختن شرایط زیستی، در مقاوم سازی ساختمان های دو طرف گذرها نقش داشته اند. با مطالعه و بررسی پیرامون ساختار کالبدی این عناصر اقلیمی-سازه ای می توان بخشی از دانش نهفته شده فراموش شده معماران گذشته ایران را نمایان ساخت و همچنین در شهرسازی امروزی از این عناصر بومی پایدار الگوبرداری کرد و بهره گرفت. بین هندسه و کالبد معماری سابات های محله فهادان یزد، رابطه معنی دار و مستقیمی وجود دارد. براساس مرور ادبیات، موضوع این پژوهش و بررسی های انجام گرفته، تاکنون برروی مفهوم سابات به عنوان عنصری اقلیمی، بررسی میزان پایداری آن در گذرها و گونه شناسی در شهرهایی چون اصفهان، یزد، دزفول و شوشتر صورت گرفته است. این نوشتار برای نخستین بار ویژگی های هندسی، معماری سابات های محله فهادان یزد را مورد ارزیابی قرار داده است. پژوهش حاضر براساس هدف، بنیادی-کاربردی و به روش استدلال استقرایی داده ها به اثبات رسیده است. گردآوری اطلاعات به شیوه کتابخانه ای، میدانی و ترسیمی انجام شده و این مقاله بر آن است تا تاثیر هندسه بر کالبد و شکل معمارانه سابات های محله موردنظر را مورد تحلیل قرار دهد. براساس یافته های این تحقیق آشکار شد که هندسه به عنوان عاملی تاثیرگذار بر کالبد معماری سابات های محله فهادان یزد است. نقشه سابات های موردمطالعه از مستطیل کامل ایرانی و یا دیگر نسبت های آن پیروی می کنند. بیشتر سابات های انتخابی در این محله ازلحاظ کشیدگی نقشه درجهت شمالی-جنوبی قرار گرفته اند. بیشترین تعداد سابات ها ازلحاظ مکانی در وسط گذر واقع شده اند، همچنین هندسه قوس آن ها بیشترین تعداد به صورت مازه دار است.

نویسندگان

Shafagh Tavakoli

M.A. Historical Fabric Conservation Islamic Azad University Kerman Branch.

Shahriar Nasekhian

Assistant Professor, Department of Historical Fabric Conservation, Isfahan University of Art.

Mahbobeh Mortezaei

B.S. Candidate Architecture Islamic Azad University Kerman branch.

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • اخترکاوان، مهدی (۱۳۹۱). تنظیم شرایط همساز با بوم و اقلیم ...
  • بابایی مراد، مهناز (۱۳۹۰). «سابات سایه باد معماری دزفول». همایش ...
  • بمانیان، محمدرضا؛ اخوت، هانیه؛ و بقایی، پرهام (۱۳۹۰). کاربرد هندسه ...
  • پیرنیا. محمدکریم (۱۳۵۲). راه و رباط. تهران: سازمان ملی حفاظت ...
  • توسلی، محمود (۱۳۵۴). معماری اقلیم گرم و خشک. تهران: مروی.. ...
  • توسلی، محمود (۱۳۸۱). شناخت شهر و معماری در اقلیم گرم ...
  • توکلی، شفق؛ و ولی بیگ، نیما (۱۳۹۲). «گونه شناسی فرمی ...
  • حجازی. مهرداد (۱۳۸۷). «هندسه مقدس در طبیعت و معماری ایرانی». ...
  • دارینی. حسن (۱۳۹۲). «تاثیر کالبد محله های سنتی بر روابط ...
  • دورخیز، محسن؛ و جعفری، آرمین (۱۳۹۲). «نقش سابات در معماری ...
  • دهخدا. علی اکبر (۱۳۷۳). لغت نامه دهخدا. تهران: دانشگاه تهران.. ...
  • ذاکری، سید محمدحسین؛ قهرمانی، آرزو؛ شهنازی، درسا؛ و بازیار حمزه ...
  • ساماندهی و توانمند سازی بافت فرسوده محله فهادان یزد [مقاله کنفرانسی]
  • صبوری، رضا؛ و شکوهی تبریزی، سپیده (۱۳۹۲). «سابات در معماری ...
  • غلام پور، فاطمه؛ و لندی، اعظم (۱۳۹۴). بازخوانی سابات عنصری ...
  • فرشاد، مهدی (۱۳۷۶). تاریخ مهندسی ایران. تهران: بلخ.. ...
  • فرشته نژاد، مرتضی (۱۳۸۹). فرهنگ مرمت و معماری. اصفهان: ارکان ...
  • قبادیان، وحید (۱۳۸۷). بررسی اقلیمی ابنیه سنتی ایران. تهران: دانشگاه ...
  • کرد نژاد، امید؛ و سلیمانی، ناهید. (۱۳۹۴). «نقش سابات در ...
  • محوی. نیلوفر (۱۳۸۵). «سابات در سرمایش فضاهای شهری». سومین کنگره ...
  • محوی، نیلوفر و مفیدی شمیرانی، سید مجید (۱۳۸۸). «گونه شناسی ...
  • معین. محمد (۱۳۸۸). فرهنگ معین. تهران: امیرکبیر.. ...
  • مفیدی شمیرانی، سید مجید (۱۳۸۱). «درس نامه اقلیم و معماری». ...
  • مکوندی، مهدی؛ و جمعی از نویسندگان (۱۳۹۲). «گونه شناسی ۳۳ ...
  • نشانی فام، شکوه، و نجفقلی پور، نسیم (۱۳۹۳). «بررسی عناصر ...
  • نوری زاده، مریم (۱۳۹۵). «بررسی برخی از دلایل نگرش به ...
  • نیلسن، هالگرکاک (۱۳۸۹). معماری همساز با اقلیم. ترجمه فرزانه سفلایی، ...
  • ولی بیگ، نیما (۱۳۹۲). فرهنگ واژگان شهرسازی و معماری اسلامی ...
  • Ahmadkhani Maleki, Behnam. (۲۰۱۱). “Traditional sustainable solutions iranian desert architecture ...
  • نمایش کامل مراجع