بررسی دانش کشاورزی زیرهکاران شهرستان سبزوار و برخی عوامل موثر بر آن

با هدف بررسی میزان دانش کشاورزی زیره کاران شهرستان سبزوار، مطالعهای بر روی ۱۵۰ نفر از کشاورزان زیره کار این شهرستان صورت گرفت. دانش کشاورزی زیره کاران در سه مرحله کاشت، داشت و برداشت، متغیرهای وابسته این تحقیق بودهاند و متغیرهای مستقل عبارت بودند از: سن، سطح تحصیلات، سابقه کار کشاورزی، میزان بهرهمندی از توصیهها و خدمات ترویج و بعد خانوار. نتایج مطالعه نشان داد که میزان دانش کشاورزی اکثریت (۱/۷۶ درصد) زیره کاران مورد مطالعه در سطح متوسط یا پایینتر قرار داشت بهگونهای که فقط ۸/۱۸ درصد از کشاورزان زیره کار از اصول و روشهای صحیح کاشت، داشت و برداشت به میزان زیاد و خیلی زیاد آگاهی داشتند. دادههای مطالعه حاکی است، بیشترین میزان دانش کشاورزی زیره کاران در ارتباط با اصول و روشهای آبیاری و کوددهی (۸۵/۶۴ درصد) و کمترین میزان دانش کشاورزی آنها در ارتباط با رعایت نکات فنی و استانداردهای موجود در بسته بندی و آمادهسازی محصول جهت انتقال بهبازار (۸۱/۲۶ درصد) میباشد. نتایج حاصل از محاسبه ضریب همبستگی، نشان داد که بین سطح تحصیلات و کلیه متغیرهای وابسته، همبستگی مثبت و معنیدار (در سطح ۵ درصد) وجود داشته است. همچنین بین سابقه کار کشاورزی با سطح دانش کشاورزی، به جز در مورد کنترل علفهای هرز و موارد مطرح شده در مرحله برداشت، در سطح ۵ درصد همبستگی مثبت و معنیداری وجود داشته است. محاسبه ضریب همبستگی بین بعد خانوار با دانش کشاورزی زیره کاران در کلیه مراحل سه گانه کاشت، داشت و برداشت رابطه معنیداری را نشان نداد. یافتههای تحقیق حاکی از افزایش سطح دانش کشاورزی زیرهکاران جوان نسبت به افراد مسنتر بهویژه در مرحله کاشت است. نتایج تحقیق، بیانگر نقش مثبت و موثر توصیهها و خدمات ترویجی در ارتقاء سطح دانش کشاورزی افراد مورد مطالعه بهویژه در مرحله کاشت و نیز پیشگیری و مبارزه با بیماریها بخصوص بیماریهای قارچی است. نتایج حکایت از آن داشت که بخش ترویج کشاورزی، نتوانسته نقش موثر و شایستهای را در افزایش سطح دانش زیره کاران در مرحله برداشت، بهویژه رعایت اصول بهداشتی و فنی در مراحل بوجاری و نگهداری در انبار و نیز رعایت استانداردهای موجود در بستهبندی و آمادهسازی محصول جهت انتقال به بازار ایفا نماید. روش تحقیق مورد استفاده در این پژوهش، از نوع پیمایشی بود. دادههای مورد نیاز با استفاده از پرسشنامه و بهرهگیری از روش نمونهگیری تصادفی- طبقهبندی شده، جمعآوری شده است. داد هها با استفاده از آمارهای توصیفی و بهرهگیری از آزمونهای ناپارامتری و ضریب همبستگی مورد تحلیل قرار گرفته است.