تاثیر بازدارنده نیترات سازی ۳ و ۴ دی متیل پیرازول فسفات بر عملکرد و تجمع نیترات اسفناج در خاک های مختلف

سبزی های برگی مثل اسفناج حاوی مقدار زیادی نیترات هستند. یکی از راهکارهای کاهش تجمع نیترات در سبزی ها استفاده از بازدارنده­های نیترات­سازی است. این تحقیق به منظور بررسی تاثیر کاربرد بازدارنده نیترات سازی ۳ و ۴ دی متیل پیرازول فسفات (DMPP) بر عملکرد و تجمع نیترات در اسفناج (Spinacia oleracea L.) به صورت گلدانی انجام شد. بدین منظور آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی با سه عامل نوع کود نیتروژنه، نوع خاک و نوع واریته در سه تکرار در گلخانه تحقیقاتی دانشگاه شهرکرد انجام شد. کودهای نیتروژن شامل اوره، سولفات نیترات آمونیوم و سولفات نیترات آمونیوم با بازدارنده نیترات­سازی DMPP بودند که به همراه تیمار شاهد (عدم کاربرد نیتروژن) مورد استفاده قرار گرفتند. عامل خاک نیز شامل ۳ نوع خاک با ویژگی های فیزیکی و شیمیایی متفاوت بود. واریته­های مورد استفاده شامل یک واریته برگ صاف (گیانت سانتوس) و یک واریته برگ چروک (وایکینگ) بودند. نتایج نشان داد کاربرد سولفات نیترات آمونیوم به همراه بازدارنده نیترات­سازی DMPP منجر به افزایش معنی­دار آمونیوم و بالعکس کاهش معنی­دار نیترات خاک در مقایسه با تیمار مشابه اما فاقد بازدارنده و کود اوره در هر سه خاک مورد مطالعه شد. کاربرد بازدارنده نیترات­سازی DMPP در خاک شماره ۳ (رس سیلتی) منجر به افزایش معنی­دار عملکرد اسفناج واریته وایکینگ به میزان ۱/۲۹ درصد در مقایسه با تیمار مشابه اما فاقد بازدارنده گردید. کاربرد سولفات نیترات آمونیوم به همراه بازدارنده نیترات­سازی DMPP منجر به کاهش معنی­دار غلظت نیترات اندام هوایی اسفناج در مقایسه با سولفات نیترات آمونیوم و اوره به ترتیب به مقدار ۷/۲۵ و ۵/۳۱ درصد در خاک شماره ۱، ۱/۲۹ و ۱/۳۷ درصد در خاک شماره ۲، ۹/۳۳ و ۰/۳۴ درصد در خاک شماره ۳ شد. بر اساس نتایج این پژوهش، استفاده از سولفات نیترات آمونیوم به همراه بازدارنده نیترات­سازی DMPP در شرایط مشابه این تحقیق به منظور کاهش غلظت نیترات در اسفناج می­تواند قابل توجه باشد.

کلیدواژه ها:

آمونیوم ، اوره ، سولفات نیترات آمونیوم ، نیترات سازی