ارزیابی مقاومت نه رقم زراعی گندم نسبت به سن گندم،Eurygaster integriceps ، در شرایط مزرعه در منطقه ی نقده استان آذربایجان غربی

سن گندم، Eurygaster integriceps Put. مهمترین آفت گندم در ایران است که می تواند موجب کاهش کمی و کیفی قابل ملاحظه ایی در عملکرد محصول گردد. به منظور مقایسه­ی میزان مقاومت نه رقم زراعی گندم نسبت به خسارت این آفت، آزمایش هایی در شرایط مزرعه ای در سال زراعی ۱۳۹۳-۱۳۹۲ انجام گرفت. بدین منظور، دو آزمایش مزرعه ای تیمار و شاهد در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی طراحی شد. هر آزمایش شامل سه بلوک (تکرار) بود. آلودگی تیمارهای آزمایشی به صورت طبیعی و شاهد بدون آلودگی با کاربرد آفتکش، انجام شد. محصول گندم در بلوک های تیمار و شاهد برداشت و میزان کاهش عملکرد، وزن هزار دانه­ نسبت به شاهد و میزان کاهش وزن پنجاه دانه­ی سن­زده نسبت به پنجاه دانه­ی سالم به ازای هر پوره­ی سن در تمامی ارقام تعیین گردید. همچنین تراکم پوره های سن ۴ و ۵ و میزان سن زدگی دانه ها به ازای هر پوره­ی سن در آزمایش تیمار نیز تعیین شد. بر اساس نتایج تجزیه واریانس داده ها در مورد تمامی صفات مورد بررسی اختلاف میان ارقام آزمایش معنی دار بود (۰.۰۱ ≥ P). بر اساس مقایسه­ی میانگین ها، ارقام سایسیونز و زرین به ترتیب با میانگین ۰.۰۳±۰.۳۵ و ۰.۰۱±۰.۳۸ درصد کاهش عملکرد به ازای هر پوره­ی سن، کمترین میزان کاهش عملکرد را نسبت به شرایط غیرآلوده نشان دادند. بین صفت کاهش عملکرد و میزان سن زدگی دانه ها همبستگی مثبت معنی داری مشاهده گردید (۰.۰۱ ≥P).

کلیدواژه ها:

ارقام مقاوم ، مقاومت ، سن گندم ، گندم