اثر محلول پاشی هورمون های اکسین، اسید ابسزیک و سایتوکاینین بر عملکرد دانه و اجزای عملکرد سه ژنوتیپ برنج در شرایط تنش دمای پایین
محل انتشار: فصلنامه علوم زراعی ایران، دوره: 14، شماره: 1
سال انتشار: 1391
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 222
فایل این مقاله در 14 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
این مقاله در بخشهای موضوعی زیر دسته بندی شده است:
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_AGRO-14-1_005
تاریخ نمایه سازی: 24 تیر 1401
چکیده مقاله:
به منظور بررسی تاثیر محلول پاشی هورمون های اکسین (IAA)، اسید ابسیزیک ( (ABAو سایتوکاینین (CK) بر عملکرد و اجزای عملکرد برنج در دمای پایین آزمایشی به صورت آبکشت در سال ۱۳۸۷ در پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی کرج اجرا گردید. در این آزمایش دو ژنوتیپ برنج خارجی متحمل (شماره های۳۳: IR۷۲۹۴۴-۱-۲-۲ و ۳۴: IR۷۳۶۸۸-۵۷-۲) و یک رقم داخلی حساس به دمای پایین (هویزه) با استفاده از هورمون های اکسین، اسید ابسزیک و سایتوکاینین محلول پاشی شده و سپس به مدت ۱۴ روز در دو شرایط دمای شاهد ۲۲/۲۹ (شب/روز) درجه سانتیگراد و دمای پایین ۱۳/۱۵ (شب/روز) درجه سانتیگراد در فیتوترون قرار داده شدند. صفات وزن دانه درکپه، تعداد خوشه چه در خوشه، درصد باروری خوشه، تعداد کل پنجه و تعداد پنجه بارور به صورت یک آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملا" تصادفی با چهارتکرار مورد ارزیابی قرار گرفتند. از نظر تحمل تنش دمای پایین، بین ارقام اختلاف معنی داری وجود داشت. در تیمار شاهد و بدون هورمون پاشی، وزن دانه درکپه رقم هویزه ۲/۲۶ گرم بود که در تیمار تنش به ۴/۱ گرم کاهش یافت، در حالی که مقادیر آن در تیمار های محلول پاشی با اکسین، اسید ابسزیک و سایتوکاینین به ترتیب ۱/۲۴، ۸/۲۰ و ۴/۳۰ گرم بود. سایتوکاینین در شرایط شاهد نیز باعث افزایش این صفت در رقم مذکور شد و مقدار آن را از ۲/۲۶ گرم در تیمار بدون محلول پاشی به ۱/۴۰ گرم افزایش داد. بین ژنوتیپ و هورمون اثرات متقابل معنی داری مشاهده گردید. هورمون های مورد استفاده در شرایط تنش مانع از کاهش وزن دانه در کپه شدند. هورمون پاشی در تنش دمای پایین باعث افزایش معنی دار وزن دانه در کپه گردید. در رقم هویزه در شرایط تنش دمای پایین، محلول پاشی با هورمون های اکسین، اسید ابسزیک و سایتوکاینین به ترتیب باعث افزایش ۱/۹۴، ۳/۹۳ و ۴/۹۵ درصدی وزن دانه در کپه و همچنین افزایش ۵/۸۵، ۵/۸۵ و۳/۸۲ درصدی تعداد پنجه بارور نسبت به تیمار بدون هورمون پاشی شدند. افزایش ۴/۱۴ درصدی تعداد خوشه چه در خوشه در اثر سایتوکاینین در تنش دمای پایین در رقم هویزه مشاهده شد. براساس نتایج آزمایش حاضر بنظر می رسد که میزان و تعادل بین هورمون ها، یکی از مهم ترین عوامل موثر تحمل به تنش دمای پایین در برنج است.
کلیدواژه ها:
Grain weight ، Hormone ، Low temperature stress and Rice ، برنج ، تنش دمای پایین ، وزن دانه و هورمون.
نویسندگان
فرهاد محبتی
دانشکده کشاورزی دانشگاه آزاد کرج
فواد مرادی
پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی کرج
فرزاد پاک نژاد
دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج
سعید وزان
دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج
داوود حبیبی
دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج
سعیده بهنیا
پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی کرج
هاشم پورایراندوست
پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی کرج